Gjermania ndryshon rregullat: Merz planifikon 800 miliardë euro borxh për armatim

Gjermania niset në një udhëtim të rrezikshëm financiar për sigurinë kombëtare

Qeveria e Kancelarit Friedrich Merz ka vendosur të ndryshojë rregullat e borxhit për të financuar një riarmatim masiv, duke planifikuar të marrë më shumë se 800 miliardë euro deri në vitin 2030. Ky vendim i pazakontë shënon një kthesë të thellë në politikën fiskale gjermane, duke thyer kufizimet e vendosura që nga ribashkimi i vitit 1990.

Një plan ambicioz për mbrojtjen kombëtare

Sipas zyrtarëve të Ministrisë së Financave, Gjermania do të mbledhë më shumë se 200 miliardë euro në vitin e ardhshëm, një rritje prej 12.5% krahasuar me vitin aktual. Deri në vitin 2030, borxhi total do të arrijë në 838 miliardë euro, duke u përdorur kryesisht për:

• Buxhetin e mbrojtjes, i cili do të rritet nga 109 miliardë euro në vitin 2025 në 183.6 miliardë euro deri në vitin 2030;
• Ndihmën ushtarake për Ukrainën, me një shuma të planifikuar prej 11.6 miliardë euro për vitin e ardhshëm;
• Modernizimin e infrastrukturës, përmes një fondi të veçantë prej 500 miliardë euro për rrugë, hekurudha, spitalet dhe rrjetet energjetike.

Pse ky ndryshim i rëndësishëm?

Shqetësimi për gatishmërinë e Rusisë dhe mundësitë e Donald Trump për të zvogëluar angazhimin ushtarak të SHBA-së në Evropë kanë nxitur këtë lëvizje. Gjermania synon të arrijë një shpenzim mbrojtës prej 2.8% të PBB-së këtë vit, duke u rritur në 3.5% deri në vitin 2029, duke përmbushur kërkesat e NATO-s.

Reformat që kanë ndryshuar gjithçka

Pas fitores së Kristian Demokratëve (CDU) në zgjedhjet e fundit, qeveria ka ndryshuar frenimin kushtetues të borxhit, duke përjashtuar shpenzimet e mbrojtjes nga kufizimet e mëparshme. Kjo lejon marrjen e huave pa kufij për qëllime ushtarake, duke shënuar fundin e doktrinës Schwarze Null, e cila mbështetej nga ish-ministri i financave Wolfgang Schäuble.

Ministri i financave Lars Klingbeil (SPD) ka mbrojtur këtë ndryshim, duke thënë: “Nuk mund ta mbrojmë veten kundër Presidentit rus Vladimir Putin me Schwarze Null.”

Reaksionet e tregut dhe kritikat e brendshme

Edhe pse vlerësimi kreditor i Gjermanisë mbetet i lartë (tre nivele A), kritikat janë të shumta:

• BDI, lobi industrial, e ka quajtur këtë strategji “alarmuese”, duke theksuar rritjen e pagesave të interesit nga 42 miliardë euro në vitin 2025 në 81 miliardë euro në vitin 2030;
• VDMA, që përfaqëson prodhuesit e makinerive, ka treguar shqetësimin për “buxhetet rekord që pasojnë njëri-tjetrin” në një periudhë të shkurtër kohore.

Një ekonomi e ngelur në stanjacion

Edhe pse paketat stimuluese kanë ndihmuar në zvogëlimin e ndikimit të tarifave amerikane dhe kostove të energjisë, ekonomia gjermane mbetet në një gjendje të stagnacionit. Rritja e borxhit dhe shpenzimet e mëdha në mbrojtje kanë ngritur shqetësime për stabilitetin e gjatë të financave publike.

Çfarë të prisni më tej?

Gjermania po ecën në një rrugë të hollë midis sigurisë kombëtare dhe stabilitetit financiar. Nëse planet e huamarrjes do të realizohen, ajo do të bëhet një shembull i ri i balancimit midis nevojave të menjëhershme dhe rreziqeve të gjata të borxhit shtetëror.

Burimi i lajmit: infoshqip.com
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.