Iran sulmon anije në Hormuz: Çfarë ndodh pas marrëveshjes me SHBA?

Sulmi i papritur në Ngushticën e Hormuzit

Një sulm i papritur kundër një anijeje në Ngushticën e Hormuzit ka ndërprerë evakuimin e qindra anijeve të bllokuara në Gjirin Persik. Sipas zyrtarëve amerikanë, anija u godit nga një dron iranian, megjithëse Teherani nuk e ka pranuar përgjegjësinë për incidentin. Ky sulm, i parë që kur SHBA dhe Irani ranë dakord për një marrëveshje të re paqeje, ka nxitur shqetësime ndërkombëtare.

Reagimi i SHBA-së dhe rritja e çmimeve të naftës

Sulmi ka shkaktuar një rritje të çmimeve globale të naftës, duke demonstruar se tensionet në rajon mbeten të larta pavarësisht marrëveshjes së arritur javën e kaluar. Sekretari i Shtetit amerikan, Marco Rubio, po përpiqet të bindë vendet e Gjirit për vlerat e marrëveshjes, ndërsa Irani ka njoftuar se do të lejojë kalimin e anijeve vetëm përmes rrugëve të kontrolluara nga vetë Irani.

Ndalimi i misionit të evakuimit nga IMO

Organizata Ndërkombëtare Detare e OKB-së (IMO) ka ndaluar misionin e evakuimit të mbi 11,000 detarëve të bllokuar në rajon, pasi sulmi ka rritur rrezikun për sigurinë e tyre. Misioni kishte filluar vetëm ditët e fundit, pas nënshkrimit të një memorandumi midis Washingtonit dhe Teheranit, i cili synonte të hapë rrugën ujore dhe të lehtësojë presionin ekonomik ndaj Iranit.

Çfarë parashikon marrëveshja midis SHBA-së dhe Iranit?

Marrëveshja 14-pikëshe midis SHBA-së dhe Iranit përfshin:

• Hapjen e Ngushticës së Hormuzit pa taksa për 60 ditë;
• Ngrirjen e bllokadës së porteve iraniane nga SHBA;
• Roli formal të Iranit në mbikëqyrjen e trafikut tregtar;
• Premtimin e Iranit për të mos zhvilluar armë bërthamore.

Megjithatë, Irani ka filluar të zbatojë taksat për anijet që kalojnë nëpër ngushticë, duke shkelur pretendimet e SHBA-së për një rrugë të hapur. Kjo ka nxitur dyshime se marrëveshja mund të jetë e dobët në praktikë.

Perspektiva e ardhme: A do të zgjidhet konflikti?

Edhe pse marrëveshja ka ndaluar përkohësisht rritjen e çmimeve të naftës, sulmi i fundit tregon se tensionet mbeten të gjalla. Nëse Irani vazhdon të kufizojë kalimin në Hormuz, marrëveshja mund të bëhet e paqëndrueshme. Ndërkohë, detarët e bllokuar presin me shqetësim për zgjidhjen e situatës.

Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.