Lituania ndryshon kushtetutën për të lejuar armët bërthamore: Çfarë ndodh?

Lituania heq ndalimin kushtetues për armët bërthamore

Presidenti i Lituanisë, Gitanas Nauseda, ka njoftuar se udhëheqësit politikë të vendit kanë rënë dakord për heqjen e ndalimit kushtetues për vendosjen e armëve bërthamore në territorin lituanez. Vendimi vjen në një kontekst të tensionuar gjeopolitik, ku Lituania ndihet e rrethuar nga forca ushtarake ruse në Kaliningrad dhe Bjellorusinë.

Neni 137 i kushtetutës: Nga "i vjetëruar" në "i papërdorshëm"

Nauseda ka shpjeguar se neni 137 i kushtetutës lituaneze, i cili ndalon vendosjen e armëve të shkatërrimit në masë, është bërë "i vjetëruar" dhe "i papërdorshëm". Sipas tij, kushtetuta u hartua në një kohë kur rrethanat gjeopolitike ishin krejtësisht të ndryshme nga ato aktuale. "Situata gjeopolitike po përkeqësohet. Ne duhet të përshtatemi me realitetin e sotëm," tha presidenti.

Rrethimi ushtarak: Kaliningrad dhe Bjellorusia si kërcënime

Lituania po përballet me një situatë të rëndë sigurie. Në enklavën ruse të Kaliningradit, janë vendosur armë bërthamore, ndërsa Bjellorusia, aleati i Moskës, ka rritur praninë e saj ushtarake në kufirin lindor të vendit baltik. Kjo e detyron Lituaninë të kërkojë mbrojtje të shtuar nga aleanca e NATO-s.

Përgjigja e NATO-s: 5,000 ushtarë gjermanë në Lituani

Si pjesë e strategjisë së NATO-s për të forcuar mbrojtjen në Evropën Lindore, një grup beteje shumëkombëshe me deri në 5,000 ushtarë gjermanë do të vendoset në Lituani. Kjo masë synon të sigurojë një mbrojtje të qëndrueshme kundër kërcënimeve nga Rusia.

Si do të ndryshojë kushtetuta: Votim parlamentar apo referendum?

Udhëheqësit e partive politike në Lituani kanë rënë dakord në parim për ndryshimin e kushtetutës, por mbetet të përcaktohet se si do të zbatohet ky ndryshim. Një mundësi është një votim parlamentar, siç bëri Finlanda, ndërsa tjetra është mbajtja e një referendumi kombëtar. Vendimi final do të varet nga konsensusi politik brenda parlamentit.

Finlanda shembull: Ndalimi i armëve bërthamore u hoq

Lituania nuk është vendi i parë që ndryshon pozicionin e saj për armët bërthamore. Në vitin 2023, Finlanda votoi për heqjen e ndalimit të saj të gjatë për armët bërthamore. Qeveria finlandeze tani mund të marrë, transportojë dhe lehtësojë lëvizjen e armëve bërthamore në territorin e saj si pjesë e mbrojtjes aleate.

Finlanda ndërton qendrën e parë të mirëmbajtjes për raketat MLRS në Evropë

Si pjesë e këtij procesi, Finlanda ka njoftuar një marrëveshje me Lockheed Martin për ndërtimin e qendrës së parë të mirëmbajtjes për sistemet e raketave me lëshim të shumëfishtë (MLRS) në Tampere. Kjo do të përmirësojë aftësitë e saj ushtarake në rajon.

Reagimi i Rusisë: "Finlanda po bëhet një Ukrainë e dytë"

Lajmi ka shkaktuar një reagim të ashpër nga Rusia. Aleksey Zhuravlyov, nënkryetari i parë i Komitetit të Mbrojtjes së Dumës Shtetërore Ruse, ka akuzuar Finlandën se po bëhet "një Ukrainë e dytë". Ai ka kërcënuar hapur se Moska ka fuqinë ushtarake për të shkatërruar gjysmën e Finlandës nëse vendi vendos të vendosë armë bërthamore në territorin e tij.

Çfarë do të ndodhë më tej?

Ndryshimi i kushtetutës lituaneze do të jetë një hap i rëndësishëm në strategjinë e sigurisë së vendit. Nëse procesi përfundon me sukses, Lituania do të jetë në gjendje të përfitojë nga mbrojtja e NATO-s duke lejuar kalimin e armëve bërthamore në territorin e saj. Megjithatë, ky vendim mund të rrisë tensionet me Rusinë dhe të ndikojë në stabilitetin e rajonit.

Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.