Pensionimi sipas përvojës së punës: Propozim i LSM kundër rritjes së moshës

LSM kundër rritjes së moshës së pensionimit: Propozim i drejtë për punëtorët

Pensionimi sipas përvojës së punës është alternativa më e drejtë për të zgjidhur problemet e Fondit të Sigurimeve Pensionale, sipas Lidhjes së Sindikatave të Maqedonisë (LSM). Organizata thekson se diskutimet për rritjen e moshës së daljes në pension janë të paarsyeshme dhe nuk zgjidhin problemet strukturore të sistemit.

Pse rritja e moshës së pensionimit është një gabim?

LSM shprehet kundër propozimeve që sugjerojnë daljen në pension në moshën 72 vjeç, duke iu referuar historisë së propozimeve të ngjashme në të kaluarën. Sipas tyre, masa të tilla janë të nxitura dhe synojnë vetëm mbulimin e deficitit të Fondit të Pensioneve, pa adresuar problemet thelbësore:

• Mbetja e problemeve strukturore në sistemin e pensioneve;
• Rritja e kontributit pa zgjidhje të qëndrueshme;
• Përdorimi i moshës së pensionimit si mjet për balancimin e fondeve.

Sipas Vjetarit Statistikor të Maqedonisë së Veriut 2025, jetëgjatësia mesatare është 76.63 vjet. Në këtë kontekst, pyetja që vjen natyrshëm është: A është e arsyeshme të punohet deri në fund të jetës, duke injoruar kushtet e punës dhe shëndetin e punëtorëve?

Çfarë propozon LSM për një sistem të drejtë të pensionimeve?

Organizata sugjeron një model të ndryshëm të pensionimit, i cili bazohet në përvojën e punës dhe kushtet e punësimit. Këto janë masat kryesore që propozojnë:

• Dalja në pension sipas përvojës së punës:
  • 40 vjet për burrat;
  • 35 vjet për gratë.
• Pensionimi i parakohshëm: për punëtorët në kushte të vështira ose të dëmshme për shëndetin;
• Stazhi i dobishëm: për punëtorët në ndërtim dhe industria të tjera me rreziqe të larta;
• Pension sipas moshës ose përvojës së punës: duke u bazuar në kushtet specifike të secilit sektor;
• Mundësia për blerjen e stazhit shtesë: për ata që dëshirojnë të plotësojnë kriteret për pensionimin e hershëm.

Çfarë duhet bërë për të zgjidhur problemet e sistemit?

LSM thekson se zgjidhja nuk është vetëm në ndryshimin e moshës së pensionimit, por edhe në politika sociale dhe ekonomike të qëndrueshme. Këto janë disa nga masat që duhen marrë në konsideratë:

• Rritja e investimeve vendase dhe të huaja për krijimin e vendeve të reja të punës;
• Zgjerimi i tregut të punës për të rinjtë, duke u mundësuar atyre të qëndrojnë në vend;
• Rritja e pagave për të përmirësuar kontributet në Fondin e Sigurimeve Pensionale;
• Respektimi i standardeve ndërkombëtare të punës për të garantuar punë të denjë për të gjithë;
• Ulja e varfërisë përmes politikat e qëndrueshme sociale.

Në fund, LSM i bën thirrje qeverisë dhe institucioneve të ndërmarrin veprime konkrete për të garantuar një sistem të drejtë dhe të qëndrueshëm të pensionimeve, duke u bazuar në përvojën e punës dhe jo në vendime të nxitura që nuk sjellin zgjidhje afatgjata.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.