Qeveria humb 60.77 milionë euro nga BE për Korridorin 8: Kjo është fajësia

Qeveria e Maqedonisë së Veriut humb 60.77 milionë euro grant nga BE për Korridorin 8

Shkup, Maqedonia e Veriut – Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI) ka akuzuar qeverinë për humbjen e një grant prej 60.77 milionë euro nga Bashkimi Evropian (BE), mjete të pakthyeshme të destinuara për ndërtimin e seksionit të tretë të Korridorit Hekurudhor 8 drejt Bullgarisë. Akuza është hedhur gjatë një press conference të organizuar nga BDI, ku u theksua se ky dështim i kushton vendit një mundësi historike për zhvillim ekonomik dhe avancim të infrastrukturës.

Si u humbën fondet e BE-së?

Sipas deklaratës së Bekim Rexhepi, anëtar i BDI, humbja e grantit nuk është një akuzë politike, por një fakt i dokumentuar në aktet zyrtare të dorëzuara nga qeveria në Kuvend. Fondet IPA, të cilat ishin parashikuara për këtë projekt, nuk janë më të disponueshme pasi tenderi i shpallur në vitin 2024 u anulua dhe kontrata për ndërtimin e seksionit të tretë të hekurudhës nuk u lidh brenda afatit të paraparë.

Çfarë ishte planifikuar për Korridorin 8?

Në fund të vitit 2023, kur BDI ishte pjesë e qeverisë, ishte siguruar një paketë financiare prej rreth 560 milionë euro për realizimin e projektit. Kjo paketë përfshinte:

• 175 milionë euro kredi nga Banka Evropiane e Investimeve (BEI);
• 175 milionë euro kredi nga BERZH;
• 149 milionë euro grant nga WBIF;
• 60.77 milionë euro grant IPA nga BE.

Sipas Rexhepit, ky financim ishte rezultat i besimit të partnerëve evropianë dhe i angazhimit për ta vendosur Korridorin 8 në mesin e prioriteteve strategjike të shtetit. Ai theksoi se BDI kishte paralajmëruar më herët se qeveria aktuale nuk e kishte këtë projekt prioritet dhe se zvarritja e procedurave do të sillte pasoja konkrete.

Pse është i rëndësishëm Korridori 8?

Korridori 8 është një projekt me rëndësi panevropiane, pjesë e rrjetit strategjik të transportit të BE-së dhe me vlerë të veçantë edhe për NATO-n. Projekti lidh Adriatikun me Detin e Zi përmes Shqipërisë, Maqedonisë së Veriut dhe Bullgarisë, duke kontribuar në sigurinë dhe zhvillimin ekonomik të rajonit.

BDI vlerësoi se zvarritja e projektit dhe humbja e fondeve evropiane krijojnë dyshime serioze për qasjen e qeverisë ndaj projekteve strategjike euroatlantike, duke lënë të kuptohet se ato nuk po trajtohen si prioritete.

Çfarë kërkon BDI nga qeveria?

Në fund të konferencës, Bekim Rexhepi kërkoi përgjigje nga qeveria për:

• Kush mban përgjegjësi për humbjen e 60.77 milionë eurove;
• Pse nuk u respektuan afatet për realizimin e projektit;
• Nëse qytetarët do të detyrohen ta mbulojnë nga buxheti i shtetit atë që BE kishte planifikuar ta financonte si grant.

Ai theksoi se BDI do të vazhdojë të mbështesë realizimin e Korridorit 8 dhe orientimin euroatlantik të vendit, duke e cilësuar projektin si interes strategjik të shtetit dhe jo si çështje partiake.

Çfarë po bën qeveria për të vazhduar projektin?

Për të vazhduar realizimin e projektit, qeveria i ka dorëzuar Kuvendit ndryshimet në ligjet për kreditë nga BERZH-i dhe BEI-ja. Këto ndryshime nuk kërkojnë huamarrje të re, por ndryshojnë mënyrën e realizimit të projektit.

Në arsyetimin e projektligjeve thuhet se tenderi i shpallur në vitin 2024 u anulua, pasi brenda afatit të paraparë nuk u lidh kontrata për ndërtim. Për këtë arsye, fondet IPA të siguruara për projektin nuk janë më në dispozicion, ndërsa Sektori për Financim Qendror dhe Lidhjen e Kontratave i Ministrisë së Financave e humb kompetencën për zbatimin e tij.

Perspektiva e ardhshme e Korridorit 8

Modernizimi i hekurudhës bullgare në kuadër të Korridorit 8 ishte pjesë e bisedimeve ndërmjet Maqedonisë së Veriut dhe Bullgarisë. Projekti synon të intensifikojë lidhjen hekurudhore Shkup-Sofje, duke e bërë atë një nga korridoret evropiane të transportit që lidh Adriatikun me Detin e Zi.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.