Temperaturat e larta vrasin: Kujdesi i domosdoshëm për të moshuarit dhe fëmijët

Vapa në Kosovë: Rreziku i fshehtë që kërcënon jetën e të moshuarve dhe fëmijëve Me temperaturat e larta që po godasin Kosovën, Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka ngritur zërin për të paralajmëruar popullsinë r...

gusht 2, 2026 - 18:31
Temperaturat e larta vrasin: Kujdesi i domosdoshëm për të moshuarit dhe fëmijët

Vapa në Kosovë: Rreziku i fshehtë që kërcënon jetën e të moshuarve dhe fëmijëve

Me temperaturat e larta që po godasin Kosovën, Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka ngritur zërin për të paralajmëruar popullsinë rreth rreziqeve të vapa. Një njoftim zyrtar thekson se grupet më të ndjeshme – të moshuarit e izoluar dhe fëmijët e lënë vetëm në makina – janë në rrezik të lartë. Si mund të mbrohen këto persona të prekshme gjatë periudhave të nxehtësisë ekstreme?

Si ndihmoni të moshuarit që jetojnë vetëm?

IKShPK ka lëshuar udhëzime konkrete për qytetarët, duke u kërkuar që të bëjnë kontrollime të përditshme tek të moshuarit që jetojnë në izolim ose kanë pak kontakt shoqëror. Një telefonatë ose vizitë e shkurtër mund të shpëtojë jetën. Institucioni rekomandon:

  • Kontaktoni të paktën një herë në ditë të moshuarit që jetojnë vetëm.
  • Shihni nëse kanë ushqim të mjaftueshëm, ujë dhe ventilim të duhur në shtëpi.
  • Njoftoni shërbimet sociale ose familjen nëse vëreni shenja të dehidrimit ose sëmundjeve të lidhura me nxehtësinë.

Pse nuk duhet të lënë fëmijët në makinë gjatë vapa?

Një nga rreziqet më të mëdha gjatë vapa është lënia e fëmijëve në makina të parkuara. Brenda veturës, temperatura mund të arrijë 50°C ose më shumë në disa minuta, duke shkaktuar dëme të pashpëtuara në tru ose vdekje. IKShPK thekson se:

  • Nuk duhet të lënë asnjëherë fëmijë vetëm në makinë, edhe për pak minuta.
  • Nëse duhet të ndaloni, merrni fëmijën me ju ose përdorni sistemet e paralajmërimit të makinës.
  • Mësoni fëmijët rreth rreziqeve të nxehtësisë ekstreme dhe si të reagojnë në rast emergjence.

Shenjat e paralajmërimit që duhen njohur

Vapa mund të shkaktojë sëmundje të lidhura me nxehtësinë, duke përfshirë goditjen me nxehtësi, të cilat janë të rrezikshme për jetën. IKShPK liston simptomat kryesore që duhen monitoruar:

  • Dehidrimi: Tharja e gojës, urinimi i pakët ose i errët, lodhja e tepërt.
  • Goditja me nxehtësi: Temperaturë e lartë, puls i shpejtë, konfuzion ose humbje të ndërgjegjes.
  • Të nxehët e tepërta: Kërpudhat e kuqe, djersitja e tepërt ose mungesa e djersës nëse është shumë e nxehtë.

Nëse vëreni këto shenja, vepni menjëherë dhe kontaktoni shërbimet e urgjencës në numrin 112.

Çfarë duhet të bëjnë autoritetet?

IKShPK ka njoftuar se po koordinon me komunat për të siguruar që të moshuarit në nevojë të marrin mbështetje shtesë, siç janë vizita të rregullta nga punonjësit socialë ose furnizimi me ujë dhe ushqime të freskëta. Gjithashtu, janë duke u intensifikuar kontrollet në qendrat e shëndetit për të parandaluar shpërthime të sëmundjeve të lidhura me nxehtësinë.

Mesazhi i fundit: Mos e injoroni vapa!

Vapa nuk është thjesht një disiplinë e motit – ajo është një kërcënim real për jetën. Duke ndjekur udhëzimet e IKShPK dhe duke qenë të vetëdijshëm për rreziqet, mund të shpëtojmë jetë. Mbrojtja e të moshuarve dhe fëmijëve është përgjegjësi e të gjithëve ne.


Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.