17 raste fruthi në Kosovë brenda një muaji: IKShPK bën thirrje urgjente për vaksinim

17 raste fruthi në Kosovë brenda një muaji: IKShPK bën thirrje urgjente për vaksinim

Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKShPK) ka njoftuar me shqetësim se në periudhën midis 16 prillit dhe 19 majit 2026 janë regjistruar 17 raste të fruthit, një sëmundje virale shumë ngjitëse dhe e rëndë. Shumica e rasteve kanë prekur fëmijë të pavaksinuar me vaksinën MMR (kundër fruthit, shytave dhe rubellës).

Shpërndarja gjeografike e rasteve

Sipas të dhënave të IKShPK-së, 7 raste janë regjistruar në Ferizaj, duke e bërë këtë komunë zonën më të prekura. Në Prishtinë janë konfirmuar 4 raste, ndërsa në Kaçanik janë regjistruar 3 raste. Komunat e Lipjanit, Gjilanit, Shtimës dhe Fushë Kosovës kanë raportuar nga një rast secila.

Thirrje urgjente për prindërit

IKShPK ka bërë një apel të ashpër drejtuar prindërve, duke u kërkuar që të kontrollojnë kartelën e vaksinimit të fëmijëve të tyre dhe të sigurojnë vaksinimin e tyre në qendrat më të afërta të mjekësisë familjare. Instituti ka theksuar se mbulueshmëria me vaksinën MMR nuk ka arritur ende nivelin e nevojshëm për imunitet kolektiv.

Rënie e mbulueshmërisë me vaksinë MMR

Në vitin 2019, Kosova kishte një mbulueshmëri prej 95% me vaksinën kundër fruthit, duke e bërë atë një nga shtetet më të suksesshme në rajon. Megjithatë, në vitet e fundit, kjo mbulueshmëri ka pësuar një rënie të ndjeshme. Për dozën e parë të vaksinës MMR, mbulueshmëria është ulur në 82%, ndërsa për dozën e dytë (e cila jepet fëmijëve të moshës 5-6 vjeç) ajo qëndron në 94%. Megjithëse doza e dytë ka një mbulueshmëri relativisht të lartë, ajo nuk është e mjaftueshme për të siguruar imunitetin kolektiv.

Rreziku i komplikimeve të fruthit

Fruthi është një sëmundje që mund të shkaktojë komplikime të rënda, veçanërisht tek fëmijët nën 5 vjeç dhe të rriturit mbi 20 vjeç. Ndër komplikimet më serioze janë: encefaliti (infeksion i trurit), verbërimi, diarrea e rëndë me dehidrim, infeksionet e veshit dhe pneumonia. Në këtë periudhë, të gjithë fëmijët e prekur janë duke marrë trajtim spitalor, duke dëshmuar potencialin serioz të këtij virusi.

Simptomat dhe transmetimi i fruthit

Fruthi transmetohet kryesisht përmes ajrit dhe spërklave, si dhe përmes kontaktit të drejtpërdrejtë. Simptomat e para zakonisht paraqiten 10-12 ditë pas ekspozimit dhe përfshijnë: temperaturë të lartë, rrjedhje nga hunda, kolla, sytë e skuqur dhe të përlotur, si dhe pika të bardha në mukozën e gojës. Pas disa ditësh, paraqiten puçrrat, kryesisht në fytyrë dhe qafë.

Përgjigja e institucioneve dhe thirrja për veprim të menjëhershëm

IKShPK ka nisur aktivitete intensive për të rritur mbulueshmërinë me vaksinë MMR në të gjithë vendin. Instituti ka bërë thirrje të ashpër për të ndaluar përhapjen e këtij virusi, duke theksuar se vaksinimi është mjeti më efektiv për të parandaluar fruthin dhe komplikimet e tij.

Në këtë kontekst, ekspertët shprehen me shqetësim se rënia e mbulueshmërisë me vaksinë MMR mund të çojë në një epidemi të fruthit në Kosovë. Prandaj, ata bëjnë thirrje për bashkëpunim të ngushtë midis prindërve, institucioneve shëndetësore dhe komunitetit lokal për të siguruar që të gjithë fëmijët të jenë të mbrojtur përmes vaksinimit.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.