5 vende që mund të bëhen fuqi bërthamore: Nga Turqia deri në Kore

5 vende që kanë potencialin për të zhvilluar armë bërthamore në të ardhmen

Ndërkohë që balanca e sigurisë globale po ndryshon, disa shtete po përmenden gjithnjë e më shumë si kandidatë për t’u bashkuar vendet që zotërojnë armë bërthamore. Edhe pse Traktati për Mospërhapjen e Armëve Bërthamore (NPT) mbetet themeli i kontrollit ndërkombëtar, ekspertët vlerësojnë se disa vende kanë kapacitetin teknologjik, motivimin strategjik ose kushtet e nevojshme për të zhvilluar një arsenal bërthamor nëse kushtet e sigurisë do të ndryshonin.

Në këtë artikull, analizojmë pesë vende që janë në vijën e parë të diskutimeve për një potencial bërthamor, duke u bazuar në kapacitetet e tyre industriale, ekspertizën shkencore dhe kontekstin gjeopolitik. ---

1. Koreja e Jugut: Fuqia teknologjike që mund të ndryshojë lojën

Koreja e Jugut është një nga vendet me potencialin më të madh teknik për të zhvilluar armë bërthamore. Ajo zotëron:

• Një industria bërthamore civile shumë të avancuar;
• Ekspertizë shkencore në fushën e energjisë bërthamore;
• Infrastrukturë që mund të përshtatet për një program ushtarak.

Sipas sondazheve, opinioni publik mbështet një arsenal kombëtar, por zhvillimi i armëve bërthamore do të kishte pasoja të rënda diplomatike dhe ekonomike. Ekspertët besojnë se Koreja e Jugut do të vazhdojë të zhvillojë kapacitetet civile, duke ruajtur mundësinë teknike për një program ushtarak nëse kushtet e sigurisë do të ndryshonin. ---

2. Polonia: Debati në rritje për një projekt bërthamor

Polonia ka nisur një diskutim të hapur për zhvillimin e një projekti bërthamor, duke u mbështetur në deklaratat e presidentit Karol Nawrocki dhe kryeministrit Donald Tusk. Sidoqoftë, vendi nuk ka ende infrastrukturën e nevojshme për një program ushtarak.

Prioriteti aktual është ndërtimi i industrisë së energjisë bërthamore civile, e cila mund të krijojë bazën teknologjike për zhvillime të ardhshme. Analistët theksojnë se çdo vendim për armë bërthamore do të kërkonte mbështetje politike të gjerë dhe do të kishte ndikim në marrëdhëniet me aleatët e saj. ---

3. Irani: Në prag të statusit bërthamor pa e kaluar dot vijën e kuqe

Irani është vendi më i afërt me statusin e një fuqie bërthamore, megjithëse zyrtarisht mbetet brenda kornizës së Traktatit NPT. Ai posedon:

• Rezerva të mëdha urani të pasuruar;
• Një program bërthamor që monitorohet nga komuniteti ndërkombëtar;
• Përpjekje për rindërtimin e objekteve të sulmuara.

Sipas ekspertëve, strategjia më e mundshme është ruajtja e një “kapaciteti në prag”, që i lejon vendit të posedojë njohuritë dhe materialet e nevojshme pa ndërtuar domosdoshmërisht një armë operative. ---

4. Turqia: Investime të mëdha në mbrojtje dhe potencial strategjik

Turqia ka bërë investime të konsiderueshme në industrinë e mbrojtjes gjatë viteve të fundit, duke prezantuar raketën e parë balistike ndërkontinentale të prodhuar në vend. Kjo ka rritur interesin për potencialin e saj strategjik.

Presidenti Recep Tayyip Erdogan ka deklaruar se nuk e sheh të drejtë që disa vende të posedojnë armë bërthamore ndërsa të tjerat jo. Ministri i Jashtëm Hakan Fidan ka lënë të kuptohet se zhvillimet rajonale mund ta detyrojnë Turqinë të rishqyrtojë pozicionin e saj. ---

5. Arabia Saudite: Fleksibilitet strategjik përmes energjisë bërthamore

Arabia Saudite ka deklaruar që nga viti 2018 se do të shqyrtonte zhvillimin e armëve bërthamore nëse Irani do të ndërtonte një arsenal të tillë. Aktualisht, vendi po investon në energjinë bërthamore civile si pjesë e strategjisë për modernizimin e ekonomisë.

Një marrëveshje me Shtetet e Bashkuara përfshin bashkëpunim afatgjatë në fushën e energjisë bërthamore, duke krijuar mundësi për zhvillimin e kapaciteteve teknike vendase. Sidoqoftë, nuk ka prova se Arabia Saudite ka nisur një program për prodhimin e armëve bërthamore. ---

Përfundim: Një botë në ndryshim, me rrezikun e një shpërthimi bërthamor

Ndërsa tensionet gjeopolitike po rriten, këto pesë vende janë në vijën e parë të diskutimeve për një potencial bërthamor. Ndërsa disa kanë kapacitetin teknologjik, të tjerët po hedhin bazat për një të ardhme të paqëndrueshme. Çështja nuk është më “nëse”, por “kur” do të ndryshojë balanca e fuqisë globale.

Një gjë është e qartë: siguria ndërkombëtare nuk mund të injorojë këto zhvillime.

Burimi i lajmit: infoshqip.com
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.