BDI organizon protestë kundër shfuqizimit të emrave shqip në Tetovë

Protestë e BDI kundër vendimit të Gjykatës Kushtetuese për emrat e rrugëve në Tetovë

Tetova, 25 qershor 2024 – Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI) ka thirrur një marsh protestues për 26 qershor në sheshin qendror të Tetovës, duke u nisur në orën 20:00. Kjo pasi Gjykata Kushtetuese ka shfuqizuar vendimin e vitit 2007, me të cilin Komuna e Tetovës kishte ndryshuar emrat e disa rrugëve dhe sheshit qendror nga ato të periudhës së komunizmit në emra shqip. Vendimi i Gjykatës Kushtetuese ka nxitur reagime të ashpra nga opozita, e cila akuzon qeverinë lokale të udhëhequr nga VLEN për mos veprim dhe neglizhencë gjatë procesit ligjor.

Çfarë po kërkojnë protestuesit?

Bajram Rexhepi, anëtar i BDI-së, ka deklaruar se kjo nuk është thjesht një çështje e emrave të rrugëve, por një sulm ndaj identitetit shqiptar. Ai ka theksuar se Tetova është djepi i kulturës, arsimit dhe lëvizjeve kombëtare shqiptare, duke iu referuar edhe rolit të qytetit në Rilindjen Kombëtare.

“Kjo nuk është vetëm çështje emrash rrugësh. Është tentativë për të mohuar Rilindasit, historinë, trashëgiminë dhe çdo të arritur shqiptare të ndërtuar me sakrificë në 20 vitet e fundit”, ka thënë Rexhepi, duke shtuar se “nuk pranojmë të kthehemi pas dhe nuk pranojmë asgjë më pak se dinjitetin tonë të plotë”.

Pse u shfuqizuan emrat e rrugëve?

Gjykata Kushtetuese ka vendosur se vendimi i vitit 2007, i miratuar nga Këshilli Komunal i Tetovës gjatë kohës kur BDI ishte në pushtet, ishte jashtëligjor, pasi nuk kishte pëlqimin e Qeverisë së atëhershme, siç e kërkon ligji. Gjykata ka argumentuar se procesi nuk ishte në përputhje me procedurat administrative, duke i dhënë të drejtë kërkesës së Partisë Demokratike për Unitet Kombëtar (PDSH), e cila kishte ngritur ankesë kundër ndryshimit të emrave.

Reagimet e Komunës së Tetovës

Nga ana tjetër, Komuna e Tetovës, e udhëhequr aktualisht nga VLEN, nuk ka dhënë asnjë përgjigje konkrete ndaj pyetjeve të mediave. Në një deklaratë paraprake, autoritetet lokale kanë thënë se çështja do të zgjidhet brenda këtij viti, por pa specifikuar një afat të qartë. Kjo ka nxitur kritika nga opozita, e cila akuzon qeverinë lokale për mos veprim dhe neglizhencë gjatë procesit ligjor.

Ndërkohë, BDI ka kërkuar thirrjen e një seanceje urgjente për të diskutuar rrugën përpara, por Komuna nuk ka reaguar në mënyrë të duhur, duke lënë vendimin e Gjykatës Kushtetuese të hyjë në fuqi pa kundërshtim.

Kronologjia e ngjarjeve: Si filloi gjithçka?

Të gjitha kanë filluar në vitin 2007, kur Komuna e Tetovës, e udhëhequr atëherë nga Hazbi Lika (BDI), kishte miratuar ndryshimin e emrave të rrugëve dhe sheshit qendror. Vendimi kishte për qëllim heqjen e emrave të periudhës komuniste dhe zëvendësimin e tyre me emra të lidhur me historinë shqiptare.

Ndër ndryshimet më të rëndësishme ishin:

• Sheshi i qytetit “Marshall Tito” u emërua “Iliria”;
• Rruga “JNA” u nda në dy pjesë: “Dervish Cara” dhe “Solunski Atentatori – Geminxhii”;
• Rruga “29 Nëntori” u quajt “Mehmet Pashë Deralla”;
• Rruga “I.R. Llolla” u nda në katër emra: “Kongresi i Manastirit”, “Krushevska Republika”, “Dëshmorët e Kombit”;
• Rruga “Boris Kidriç” u quajt “Metodi Andonov Çento”;
• Rruga “Lenin” u emërua “Sami Frashëri”.

Tre rrugë mbetën me emra maqedonisht, duke shkaktuar mosmarrëveshje edhe atëherë.

Çfarë ndodh më pas?

Pas vendimit të vitit 2007, procesi i ndryshimit të emrave u ndërpre për disa vite. Në vitin 2021, PDSH ngriti ankesë në Gjykatën Kushtetuese, duke argumentuar se vendimi i vitit 2007 ishte jashtëligjor. Gjykata, pas shqyrtimit të dokumentacionit, ka vendosur se BDI nuk kishte kompetencën të miratonte ndryshimin e emrave pa pëlqimin e Qeverisë, duke i dhënë të drejtë kërkesës së PDSH-së.

Tani, me vendimin e Gjykatës Kushtetuese, Komuna e Tetovës duhet të rifillojë procesin e riemërimit të rrugëve, por pa një plan të qartë përfundimtar. Opozita kërkon që autoritetet lokale të veprojnë shpejt për të ruajtur identitetin shqiptar në qytet.

Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.