Lufta në Lindjen e Mesme rrit çmimet e energjisë: Banka Botërore paralajmëron rritje të theksuar deri në vitin 2026

Lufta në Lindjen e Mesme trondit tregjet globale të energjisë

Sipas të dhënave të fundit nga Banka Botërore, çmimet e energjisë po përjetojnë një rritje të paparë, e cila mund të arrijë një nivel rekord gjatë këtij viti. Kjo situatë është rezultat i konflikteve të vazhdueshme në Lindjen e Mesme, veçanërisht në Iran, që kanë nisur një efekt domino në tregjet globale të mallrave.

Raporti i fundit i Bankës Botërore për tregjet e mallrave parashikon një rritje të çmimeve të energjisë me 24% gjatë këtij viti, duke u bërë kështu niveli më i lartë që nga pushtimi i Ukrainës nga Rusia në vitin 2022. Ky trend i alarmueshëm nuk do të ndalojë këtu, pasi institucioni parashikon një rritje të mëtejshme të çmimeve edhe në vitet në vijim.

Prognozat e Bankës Botërore për çmimet e energjisë deri në vitin 2026

Në raportin e tyre, ekspertët e Bankës Botërore kanë vlerësuar se çmimet e përgjithshme të energjisë do të rriten me 16% deri në vitin 2026. Kjo rritje do të nxitet nga disa faktorë kryesorë:

• Energjia më e shtrenjtë, duke përfshirë naftën, gazin natyror dhe qymyrin;
• Plehrat kimike, të cilat janë thelbësore për bujqësinë globale;
• Çmimet rekord të metaleve të rëndësishme, si bakri, alumini dhe nikel, të cilat janë në kërkesë të lartë për zhvillimin e teknologjisë dhe energjive të rinovueshme.

Një nga parashikimet më të rëndësishme të raportit është se nafta Brent do të arrijë një çmim mesatar prej 86 dollarë për fuçi në vitin 2026, krahasuar me 69 dollarë që pritet të jetë çmimi mesatar në vitin 2025. Kjo parashikim bazohet në supozimin se ndërprerjet e mëdha në furnizimin me naftë do të përfundojnë gradualisht deri në fund të vitit 2026, duke lejuar një rikthim të transportit nëpër Ngushticën e Hormuzit.

Ndërprerjet në furnizimin me naftë: një goditje historike

Raporti i Bankës Botërore thekson se sulmet ndaj infrastrukturës energjetike dhe ndërprerjet në transportin e naftës kanë shkaktuar goditjen më të madhe të furnizimit global me naftë në histori. Fillimisht, këto ngjarje kanë ulur prodhimin global të naftës me rreth 10 milionë fuçi në ditë, duke e bërë këtë situatë një nga faktorët kryesorë që kanë nxitur rritjen e çmimeve.

Ngushtica e Hormuzit, një nga rrugët më të rëndësishme për transportin e naftës në botë, përbën rreth 35% të tregtisë globale të naftës së papërpunuar me anije. Çdo ndërprerje apo sulm në këtë zonë ka pasoja të menjëhershme në furnizimin global, duke shtuar presion mbi çmimet e energjisë.

Perspektiva e tregut dhe rekomandimet për konsumatorët

Ekspertët e Bankës Botërore paralajmërojnë se, nëse konfliktet në Lindjen e Mesme do të vazhdojnë, mund të shihen edhe rritje të mëtejshme të çmimeve të energjisë. Kjo do të ketë pasoja të rënda për ekonomitë e ndryshme, veçanërisht ato që janë të varura shumë nga importi i naftës dhe gazit natyror.

Për konsumatorët dhe bizneset, këto parashikime kërkojnë një planifikim të kujdesshëm. Ndër veprimet që mund të ndihmojnë janë:

• Investimet në burime të energjisë së rinovueshme, si energjia diellore dhe eolike;
• Përmirësimi i efikasitetit energjetik në ndërtesa dhe industri;
• Diversifikimi i burimeve të furnizimit me energji për të reduktuar varësinë nga tregjet e ndjeshme.

Në fund, situata aktuale në tregjet e energjisë kërkon vëmendje të menjëhershme nga qeveritë, kompanitë dhe individët. Ndërsa Banka Botërore vazhdon të monitorojë zhvillimet, është e qartë se paqja dhe stabiliteti në Lindjen e Mesme janë thelbësore për të parandaluar një krizë të mëtejshme të energjisë.

Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.