Kush kontrollon "Badinterin" në Kuvendin e Maqedonisë së Veriut? Lojë e rrezikshme politike

Kriza parlamentare: Ligjet e bllokuara nga "Badinteri" në Kuvendin e Maqedonisë së Veriut

Në Kuvendin e Maqedonisë së Veriut, procesi legjislativ ka arritur në një bllokim të rëndë për shkak të ligjeve që kërkojnë shumicën e Badinterit. Midis tyre janë Ligji për përfaqësim të drejtë dhe paketa e ligjeve për arsimin e lartë, të cilat janë pezulluar për shkak të mosmarrëveshjeve politike. Ky situatë ka nxitur partitë opozitare shqiptare — BDI, ASH dhe LSH — si dhe deputetin e pavarur Skender Rexhepi nga Lëvizja Populli, të bashkojnë forcat për të penguar kalimin e këtyre ligjeve.

Nga gjithsej 120 deputetë në Kuvend, 39 janë pjesë e komuniteteve joshumicë. Për të miratuar një ligj me "Badinterin" (shumicën absolute të të gjithë deputetëve të komuniteteve joshumicë), nevojiten 20 vota, sipas INA. Megjithatë, matematika politike po bëhet gjithnjë e më e ndërlikuar. ---

Ndarja e deputetëve: Kush janë 39 votuesit me "Badinter"?

Deputetët që mund të votojnë me "Badinter" janë ndarë në dy grupe kryesorë: shumica parlamentare dhe opozita.

Shumica parlamentare: 15 deputetë

Me kalimin e deputetit të Partisë Demokratike Turke (TDP), Bejxhan Iljas, numri i deputetëve nga komunitetet joshumicë që mbështesin qeverinë është rritur në 15:

• Koalicioni VLEN: 11 deputetë
• VMRO-DPMNE dhe koalicioni: 3 deputetë
  • Dragan Nedeljkoviq (serb)
  • Mevmed Xhaferi (turk)
  • Duško Ivanov (vlleh)
• Partia Demokratike Turke (TDP): 1 deputet — Bejxhan Iljas

Opozita: 24 deputetë

Opozita mbetet më e fortë në numër, me 24 deputetë nga komunitetet joshumicë:

• Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI): 9 deputetë
• Aleanca për Shqiptarët (ASH): 3 deputetë
• Lidhja Shqiptare (Ziadin Sela): 3 deputetë
• Lëvizja Populli: 1 deputet — Zejd Rexhepi
• Lëvizja e Turqve për Drejtësi dhe Demokraci: 1 deputet — Salih Murat
• Të pavarur: Ilir Demiri
• LSDM: 2 deputetë — Fatmir Bytyqi (shqiptar) dhe Mitko Trajçulevski (vlleh)
• E Majta: 2 deputetë — Amar Mecinović (boshnjak) dhe Rexhep Ismail (turk)

---

Matematika e "Badinterit": "Madhi" vs. "i vogli"

Edhe pse qeveria ka arritur të sigurojë 15 vota nga komunitetet joshumicë, ajo mbetet 5 vota larg nga kriteri i "Badinterit të madh" (20 vota absolute). Për këtë arsye, shumica parlamentare ka vendosur të përdorë Komitetin për Marrëdhënie Ndërmjet Bashkësive për të miratuar një ndryshim në procedurë: kalimi i ligjeve me "Badinterin e vogël" — që do të thotë shumicën e deputetëve joshumicë të pranishëm në sallë.

Kjo ndryshim ka nxjerrë në sipërfaqe një konflikt të thellë politike. Opozita shqiptare, duke qenë në pozicionin e kujdestarit parlamentar, ka deklaruar se do të përdorë praninë e tyre në sallë për të bllokuar votimin me "Badinterin e vogël".

Rezultati? Një ngërç parlamentar që ka lënë ligjet e pezulluara në sirtarët e Kuvendit, duke kërkuar një zgjidhje të dyfishtë: ose përmes "Badinterit të madh" ose përmes "Badinterit të vogël". ---

Çfarë thotë Kushtetuta? Parimi i Badinterit

"Parimi i Badinterit", i inkorporuar në Kushtetutë përmes Marrëveshjes së Ohrit, kërkon votim të dyfishtë për ligjet që prekin fushat e kulturës, arsimit, gjuhëve, dokumenteve personale dhe simboleve kombëtare. Kjo rregull i jep një fuqi të madhe opozitës, duke i bërë deputetët shqiptarë aktorë kyç në procesin legjislativ.

Sot, fati i ligjeve që prekin interesat e komuniteteve joshumicë mbetet i varur nga lufta e numrave dhe strategjitë politike. Nëse nuk arrihet një marrëveshje, Kuvendi i Maqedonisë së Veriut do të vazhdojë të jetë i bllokuar, ndërsa qytetarët presin zgjidhje për çështje të rëndësishme si arsimi, gjuha dhe integrimi.

Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.