Raport i ri: Gjykimi në mungesë për krime lufte në Kosovë – sfidat e bashkëpunimit me Serbinë

Raport i Fondit për të Drejtën Humanitare: Gjykimi në mungesë për krime lufte

Fondi për të Drejtën Humanitare ka publikuar një raport të rëndësishëm me titullin “Gjykimi në mungesë për krime lufte: midis statistikave dhe realitetit të drejtësisë”, një dokument i mbështetur nga Ambasada e Zvicrës në Kosovë. Ky raport hulumton gjendjen aktuale të procedurave penale kundër të dyshuarve për krime lufte, duke theksuar mungesën e bashkëpunimit nga ana e Serbisë në ekstradimin e tyre.

Statistikat e raportit: 50 lëndë penale kundër 154 të akuzuarve

Sipas të dhënave të paraqitura në raport, gjatë vitit 2025 janë ngritur 50 lëndë penale kundër 154 pjesëtarëve të forcave serbe, të akuzuar për krime lufte. Nga këto, 24 aktakuza janë në mungesë, duke përfshirë 120 të akuzuar. Gjithashtu, Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës ka ngritur 15 aktakuza të reja, nga të cilat 10 janë në mungesë.

Ambasadori i Zvicrës: Rritja e aktakuzave nuk garanton drejtësi

Ambasadori i Zvicrës në Kosovë, Jürg Sprecher, ka theksuar se edhe pse numri i aktakuzave po rritet, kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se po vihet drejtësia në vend. Ai ka deklaruar:

“Rritja e aktakuzave pasqyron rezultate reale, por ngre një pyetje thelbësore sipas mendimit tim. Edhe pse shtimi i aktakuzave mund të sugjerojë aktivitet institucional dhe përparim, kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se po vihet drejtësia në vend.”

Valon Kurtaj: Transferimi i kompetencave ka sjellë ndryshime historike

Valon Kurtaj, nga Departamenti Special që merret me gjykimin e krimeve të luftës në Gjykatën e Apelit, ka vlerësuar se sistemi i drejtësisë ka pësuar një zhvillim historik gjatë viteve të fundit. Ai ka thënë:

“Pas luftës, ne nuk kishim kompetenca t’i trajtonim çështjen e gjykimit të krimeve të Serbisë. Kjo ishte kompetencë ekskluzive e institucioneve ndërkombëtare në Kosovë. U ngritën pak e hiç akuza dhe raste, me rastin e transferimit të kompetencave tek institucionet vendore, u transferuan edhe shumë raste që ishin nën hetime.”

Kurtaj ka shtuar se është e nevojshme një marrëveshje ndërkombëtare midis Kosovës dhe Serbisë për ekstradimin e të akuzuarve, duke theksuar gjithashtu nevojën për mbështetjen e faktorëve ndërkombëtarë.

Leon Perlaskaj: Bashkëpunimi me Serbinë mbetet një sfidë

Leon Perlaskaj, kolegu i Kurtaj, ka theksuar se Kosova ka pasur një bashkëpunim të mirë me vendet e rajonit për situata të ngjashme, por që për Serbinë, gjendja është e ndryshme. Ai ka thënë:

“Këtu përjashtohet shteti serb. Gjykimi në mungesë i të dyshuarve për krime lufte është ngritur si shqetësim edhe herave të tjerave dhe njëkohësisht është kërkuar bashkëpunimi me Serbinë.”

Perspektiva për të ardhmen: Drejtësi apo status quo?

Raporti i Fondit për të Drejtën Humanitare dhe deklaratat e përfaqësuesve të institucioneve të drejtësisë në Kosovë paraqesin një pamje të përzier. Nga njëra anë, ka përparim në ngritjen e aktakuzave dhe zhvillimin e sistemit vendor të drejtësisë. Nga ana tjetër, mungesa e bashkëpunimit nga Serbia dhe sfidat në ekstradimin e të akuzuarve mbeten pengesa të mëdha në rrugën drejt drejtësisë.

Siç theksohet në raport, gjykimi në mungesë është një mjet i rëndësishëm për të siguruar që të dyshuarit për krime lufte të përballen me drejtësi, por pa bashkëpunimin e Serbisë, procesi mbetet i paplotë. Institucionet kosovare kanë nevojë për mbështetjen e komunitetit ndërkombëtar për të përmirësuar këtë situatë.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.