BE-ja në rrugë të re: 8 shtete kërkojnë zgjerim të barabartë pa pengesa

Zgjerimi i BE-së: Një non-paper i ri nga tetë shtete anëtare

Tetë shtete anëtare të Bashkimit Evropian kanë nënshkruar një non-paper që kërkon vazhdimin e procesit të zgjerimit të BE-së, por me një qasje të ndryshme nga ajo e grupit të Gjermanisë, Francës, Belgjikës, Luksemburgut dhe Holandës. Dokumenti, i firmosur nga Austria, Italia, Kroacia, Sllovenia, Hungaria, Republika Çeke, Sllovakia dhe Greqia, thekson nevojën për një dallim proporcional midis anëtarëve të vjetër dhe të rinj, duke u fokusuar në rregullat e pranimit dhe mekanizmat e kontrollit.

Kërkesa për barazi dhe parashikueshmëri në procesin e anëtarësimit

Në qendër të këtij dokumenti janë kërkesat për:

• Përdorimin proporcional të masave mbrojtëse, rregullimeve tranzicionale dhe mekanizmave të monitorimit, të lidhura me nevojat e identifikuara në mënyrë objektive;
• Shmangien e pengesave të panevojshme për vendet kandidate, duke mbajtur procesin të qëndrueshëm dhe të parashikueshëm;
• Barazi në metodologjinë e pranimit, duke garantuar që të gjitha vendet të trajtohen në mënyrë të njëjtë, pa përshtatje specifike që mund të kompromentojnë kredibilitetin e BE-së;
• Zgjidhje horizontale në vend të kufizimeve specifike për kandidatët, duke forcuar integritetin e procesit.

Sipas autorëve të dokumentit, “shtimi i vazhdueshëm i kërkesave të reja ose pengesave institucionale gjatë procesit do t’i demotivonte kandidatët dhe do ta dobësonte ndikimin e BE-së në rajon”. Prandaj, kërkohet që Traktatet e anëtarësimit të jenë të ndërtuara në bazë të masave mbrojtëse ekzistuese, por të jenë proporcionale, të kufizuara në kohë dhe të shoqëruara me indikatorë të qartë për aktivizim.

Marrëdhëniet e fqinjësisë dhe detyrimet e reja: Çfarë thotë Greqia

Nënshkruesit, duke përfshirë edhe Greqinë, theksojnë se dokumenti nuk synon të krijojë detyrime të reja, por të forcojë ato që janë pjesë integrale e kushteve të anëtarësimit. Në veçanti, përmendet nevoja për marrëdhënie të mira fqinësie edhe pas anëtarësimit, duke garantuar zbatimin e marrëveshjeve ndërkombëtare.

Maqedonia e Veriut: Një rrugë e vështirë drejt BE-së

Ndërkohë, presidentja e Maqedonisë së Veriut, Gordana Siljanovska Davkova, ka shprehur besim se BE-ja ka mekanizma për të parandaluar bllokadat të bazuara në çështje identitare. Ajo ka deklaruar se vendi i saj angazhohet për zgjidhje që do të parandalojnë bilateralizimin e procesit të integrimit.

Sipas Siljanovska-Davkovës, “BE-ja mund të përdorë interpretime zyrtare për të mbrojtur integrimin e vendeve kandidatë, duke siguruar që procesi të mos pengohet për arsye që nuk kanë të bëjnë me kriteret e anëtarësimit”.

Ndryshimet kushtetuese: Pengesa që e vonon procesin

Sidoqoftë, Maqedonia e Veriut mbetet e ngujur në rrugën e saj drejt BE-së për shkak të mosmarrëveshjeve me Bullgarinë. Një nga kërkesat kryesore është ndryshimi i Kushtetutës për të përfshirë bullgarët dhe grupet etnike të tjera. Ky ndryshim kërkon shumicë prej dy të tretash dhe negociatat me BE-në nuk do të fillojnë derisa të bëhen këto ndryshime. Qeveria aktuale ka deklaruar se nuk do t’i bëjë këto ndryshime, duke shtuar pengesa të reja në proces.

Përkundër kësaj, më 19 korrik 2022, Maqedonia e Veriut filloi bisedimet qasëse me BE-në, pas miratimit të propozimit francez. Procesi u votua në parlament pa pjesëmarrjen e opozitës së atëhershme, e cila tani është në pushtet.

Perspektiva për të ardhmen e BE-së

Ky non-paper i ri paraqet një qasje të ndryshme nga ajo e grupit të Gjermanisë dhe aleatëve të saj, duke theksuar nevojën për barazi, transparencë dhe parashikueshmëri në procesin e zgjerimit të BE-së. Nëse kërkesat e tij do të miratohen, mund të hapë rrugën për një integrim më të shpejtë dhe të qëndrueshëm të vendeve kandidatë, duke forcuar stabilitetin në Ballkan dhe Evropë.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.