SHBA dhe Iran arrijnë marrëveshje historike: Çfarë ndryshon për Lindjen e Mesme?

SHBA dhe Iran në një kthesë historike: Çfarë parashikohet pas marrëveshjes?

Një marrëveshje e rëndësishme mes SHBA-së dhe Iranit është në rrugën e finalizimit, sipas ndërmjetësve nga Pakistani dhe Katari. Më 22 qershor, të dy vendet kanë arritur një kornizë të re për një marrëveshje përfundimtare paqeje brenda 60 ditëve. Ky marrëveshje përfshin garantimin e kalimit të sigurt përmes Ngushticës së Hormuzit dhe ndërprerjen e konflikteve në Liban, duke shënuar një hap të rëndësishëm drejt stabilitetit në rajon.

Çfarë përmban marrëveshja dhe cilat janë detajet e munguara?

Sipas deklaratës së përbashkët të ndërmjetësve, negociatat formale u mbyllën në Byrgenstok, Zvicër, por diskutime teknike do të vazhdojnë gjatë javës së ardhshme. Ndërsa shumë detaje mbeten të paqarta, marrëveshja duket se përputhet me objektivat e përcaktuara në një memorandum të mirëkuptimit nënshkruar nga presidentët e të dyja vendeve javën e kaluar.

Një nga çështjet kyçe që mbetet e hapur është programi bërthamor i Iranit, i cili nuk është përcaktuar qartë në marrëveshje. Përveç kësaj, u ra dakord për krijimin e tre grupeve pune për të trajtuar: çështjet bërthamore, sanksionet ekonomike dhe monitorimin e zbatimit të marrëveshjes. Këto grupe do të sigurojnë që memorandumi i mirëkuptimit të zbatohet në mënyrë efektive.

Reagimet ndërkombëtare: Përse disa janë të pakënaqur?

Ndërsa zyrtarët amerikanë nuk kanë komentuar ende, Ministria e Jashtme e Iranit ka deklaruar se bllokada amerikane e porteve iraniane është hequr dhe se disa asete të ngrira janë liruar. Gjithashtu, është nisur një plan zhvillimor për rindërtimin e Iranit, duke treguar një dëshirë për normalizimin e marrëdhënieve ekonomike.

Megjithatë, marrëveshja ka shkaktuar zemërim tek disa politikanë amerikanë, veçanërisht për mungesën e qartësisë rreth programit bërthamor dhe krijimin e një fondi rindërtimi. Demokratët dhe republikanët kanë shprehur shqetësime, ndërsa udhëheqësit izraelitë kanë deklaruar se Izraeli nuk është pjesë e marrëveshjes dhe kanë premtuar të vazhdojnë sulmet kundër Hezbollahut në Liban.

Hezbollahu dhe roli i tij në marrëveshje

Hezbollahu, grupi militant i mbështetur nga Irani që kontrollon pjesën më të madhe të Libanit jugor, është një nga faktorët kryesorë të tensionit. Ndërsa SHBA e konsideron organizatë terroriste, Bashkimi Evropian ka futur në listën e zezë vetëm krahun e saj ushtarak. Ky grup ka qenë në qendër të konflikteve të vazhdueshme me Izraelin, duke bërë që shumë vende të shqetësohen për stabilitetin e rajonit.

Presioni i brendshëm në Iran: A do të mbështetet marrëveshja?

Raportet tregojnë se fraksione të ashpra brenda Iranit, duke përfshirë Korpusin e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC), kanë ushtruar presion mbi negociatorët. Kjo mund të ndikojë në zbatimin e marrëveshjes, duke e bërë atë të vështirë për qeverinë iraniane të mbajë angazhimet e saja.

Çfarë presin ekspertët për të ardhmen?

Ekspertët thonë se, pavarësisht nga vështirësitë, kjo marrëveshje mund të shënojë një kthesë të rëndësishme në marrëdhëniet ndërmjet SHBA-së dhe Iranit. Nëse zbatohet me sukses, ajo mund të çojë në uljen e tensionit në Lindjen e Mesme dhe hapjen e rrugës për negociata të mëtejshme. Megjithatë, shumë mbetet e paqartë, duke lënë shumë pyetje për të ardhmen e marrëdhënieve ndërkombëtare.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.