Shqiptarët në Maqedoninë e Veriut sfidojnë për të drejtat gjuhësore: Protesta e 18 majit dhe thirrja e Bujar Osmanit për unitet

Shqiptarët në Maqedoninë e Veriut sfidojnë për të drejtat gjuhësore

Në një moment vendimtar për të ardhmen e komunitetit shqiptar në Maqedoninë e Veriut, studentët shqiptarë po nisin një protestë të fuqishme më 18 maj, duke kërkuar që provimet e tyre të zhvillohen në gjuhën amtare. Ky kërkesë nuk është thjesht një problem arsimor, por një sfidë e hapur ndaj barazisë gjuhësore, e cila sipas Marrëveshjes së Ohrit duhet të garantojë të drejta të barabarta për të gjithë qytetarët.

Protesta e 18 majit nuk është një ngjarje e izoluar. Ajo është një reflektim i tensioneve të gjata që kanë ngritur shqiptarët kundër politikave që, sipas tyre, minojnë të drejtat e tyre të fituara me sakrifica. Në këtë kontekst, ish-ministri i Jashtëm, Bujar Osmani, ka dhënë një intervistë të zjarrtë në Klan News, duke e krahasuar këtë lëvizje me protestat e studentëve shqiptarë në Kosovë gjatë viteve '80.

Marrëveshja e Ohrit: Një dokument në letër apo një besëlidhje e vërtetë?

Osmani ka qenë i qartë: Marrëveshja e Ohrit nuk është thjesht një dokument në letër, por një besëlidhje historike midis shqiptarëve dhe maqedonasve, e ndërmjetësuar nga komuniteti ndërkombëtar. Sipas tij, kjo marrëveshje ka filluar të lëndohet gjithmonë e më shumë, duke u kthyer në një simbol të pabindjes së vazhdueshme ndaj barazisë së premtuar.

Ndër pikat kyçe të Marrëveshjes së Ohrit janë:

• Gjuha shqipe si gjuhë zyrtare në të gjitha nivelet e administratës;
• Të drejtë vote e barabartë në Kuvend;
• Representim i barabartë në institucionet shtetërore;
• Mbrojtja e të drejtave të pakicave në të gjitha fushat e jetës publike.

Sipas Osmanit, këto të drejta po shkelen sistematikisht, duke i lënë shqiptarët në një pozicion të dobët. Ai ka theksuar se vullneti i shqiptarëve nuk po merret më parasysh, duke iu referuar planeve që vijnë nga Budapesti dhe Beogradi, të cilat po implementohen në Maqedoninë e Veriut.

Roli i partisë në pushtet dhe ndikimi i huaj

Osmani ka qenë i ashpër kundër partisë në pushtet, VMRO-DPMNE, duke akuzuar se ajo është mbështetur financiarisht nga ish-kryeministri hungarez Viktor Orbán. Sipas tij, Orbán ka luftuar aktivisht modelin e shteteve multietnike, duke e parë atë si një kërcënim për stabilitetin në rajon.

Ai ka shtuar se, edhe pse Orbán nuk është më në pushtet, njerëzit e tij kanë mbetur në Maqedoninë e Veriut dhe po përpiqen të vazhdojnë politikat që godasin të drejtat e shqiptarëve.

Ndërkohë, Osmani ka kritikuar edhe partitë shqiptare në pushtet, duke iu referuar VLEN-it si një frymëmarrje artificiale, e cila është në funksion të një agjende kundër shqiptarëve. Ai ka thënë se çështja nuk është më partiake, por kombëtare, duke iu drejtuar thirrjes së unitetit për të mbrojtur të drejtat e tyre.

Thirrja për unitet dhe mbrojtjen e gjuhës shqipe

Në fund të intervistës, Osmani ka bërë një thirrje të fuqishme për unitetin e shqiptarëve, duke thënë: “Pa gjuhë ne nuk kemi asgjë. Prandaj më 18 maj, shqiptarët bëhen një.”

Ai ka shtuar se komuniteti ndërkombëtar duhet të mbështesë gjuhën shqipe, duke e parë këtë si një mbrojtje të një shteti me dy etni kryesore. Gjuha shqipe nuk është vetëm një mjet komunikimi, por një simbol i identitetit tonë, ka thënë ai.

Nga ana tjetër, protestat e 18 majit janë një sinjal i qartë se shqiptarët nuk janë gati të lënë të drejtat e tyre në dorë. Kjo lëvizje mund të jetë një hap i rëndësishëm drejt një Maqedonie të Veriut më të barabartë dhe të bashkuar, por gjithashtu një paralajmërim për ata që po përpiqen të shkelin marrëveshjet që kanë formësuar këtë vend.

Si do të zhvillohet kjo situatë? A do të dëgjohen thirrjet e shqiptarëve? Koha do t’i japë përgjigjen. Por një gjë është e qartë: shqiptarët në Maqedoninë e Veriut janë gati të luftojnë për të drejtat e tyre.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.