Inflacioni nuk ndalet me 10%: Krahasimi me rajonin: Pse masat në RMV mbeten të pjesshme

Në një kohë kur çmimet po rriten çdo ditë dhe barra ekonomike mbi qytetarët po bëhet gjithnjë e më e rëndë, vendimi i Qeverisë për uljen e normës tatimore për karburantet nga 18% në 10% paraqitet si një përpjekje për të zbutur pasojat e krizës. Megjithatë, një vështrim më i thelluar, sidomos në krahasim me vendet e rajonit, tregon se kjo masë mbetet e kufizuar në efekt dhe më shumë simbolike sesa zgjidhje e qëndrueshme.

Në praktikë, ulja prej 8 pikë përqindje nuk përkthehet në një lehtësim të ndjeshëm për qytetarët. Çmimi i karburanteve mund të ulet vetëm për disa denarë për litër, një diferencë që shpesh neutralizohet nga luhatjet e tregjeve ndërkombëtare. Në një situatë ku tensionet në Lindjen e Mesme vazhdojnë të ndikojnë drejtpërdrejt në çmimin global të naftës, çdo masë e brendshme fiskale mbetet e brishtë dhe afatshkurtër.

Karburantet, megjithatë, nuk janë një produkt i izoluar. Ato ndikojnë në gjithë zinxhirin ekonomik — nga transporti te prodhimi dhe shpërndarja — duke reflektuar drejtpërdrejt në rritjen e çmimeve të produkteve bazë ushqimore. Kjo është arsyeja pse sot qytetarët përballen me çmime gjithnjë e më të larta për artikujt esencialë, ndërsa masat e ndërmarra nuk arrijnë të ndalin këtë valë inflacioni.

Kur kjo situatë vendoset në një kontekst rajonal, bëhet edhe më e qartë se qasja e Maqedonisë së Veriut është e pjesshme. Në Shqipëri, ndonëse nuk ka pasur ulje të ndjeshme të TVSH-së për karburantet, shteti ka ndërhyrë përmes mekanizmave të kontrollit të çmimeve në periudha të caktuara. Serbia ka shkuar edhe më tej, duke vendosur kufizime direkte mbi çmimet dhe duke ulur akcizat, çka ka sjellë një stabilitet relativ në treg. Në Mal të Zi janë aplikuar masa të përkohshme fiskale, të ngjashme me ato të Maqedonisë së Veriut, ndërsa në Bullgari janë përdorur subvencione direkte për qytetarët, duke ofruar një mbështetje më konkrete dhe të menjëhershme. Kosova, në anën tjetër, ka mbetur kryesisht e varur nga mekanizmat e tregut, me ndërhyrje më të kufizuara.

Ky krahasim tregon qartë se ulja e taksave, e vetme, nuk është e mjaftueshme për të përballuar një krizë të tillë. Vendet që kanë arritur të amortizojnë më mirë goditjen ekonomike janë ato që kanë kombinuar masa të ndryshme — nga ndërhyrjet direkte në treg, te subvencionet dhe politikat sociale mbështetëse.

Në këtë kuptim, masa e Qeverisë në Maqedoninë e Veriut, megjithëse e mirëpritur në parim, mbetet një reagim afatshkurtër dhe i kufizuar. Ajo nuk adreson problemet strukturore të inflacionit dhe nuk prek drejtpërdrejt sektorët më të ndjeshëm për qytetarët, si ushqimi dhe shërbimet bazë. Për më tepër, nëse kriza globale përshkallëzohet më tej, sidomos në rast të tensioneve të reja në Lindjen e Mesme, ekonomitë e vogla dhe të varura nga importi, si ajo e vendit tonë, do të përballen me pasoja edhe më të rënda.

Përballë kësaj situate, bëhet e qartë se nevojiten politika më të thella dhe më gjithëpërfshirëse. Subvencionimi i produkteve bazë, kontrolli më i rreptë i tregut për të parandaluar abuzimet me çmime, si dhe mbështetja direkte për shtresat më të prekura janë masa që mund të sjellin efekt real. Paralelisht, investimet në diversifikimin e burimeve të energjisë dhe uljen e varësisë nga importi mbeten thelbësore për të ndërtuar një ekonomi më të qëndrueshme dhe më rezistente ndaj krizave të jashtme.

Në përfundim, ulja e tatimit për karburantet është një hap i vogël në një krizë të madhe. Ajo mund të ofrojë një lehtësim minimal dhe të përkohshëm, por nuk përbën një zgjidhje të vërtetë për sfidat ekonomike me të cilat përballen qytetarët. Në mungesë të një strategjie më të gjerë dhe afatgjatë, rreziku i thellimit të krizës dhe i varfërimit gradual të popullsisë mbetet real.

The post Inflacioni nuk ndalet me 10%: Krahasimi me rajonin: Pse masat në RMV mbeten të pjesshme appeared first on Flaka, në çdo lajm... .