Ligji për Përfaqësim të Drejtë: Osmani paralajmëron katastrofë ndëretnike

Si ndryshon ky ligj logjikën e Marrëveshjes së Ohrit

Nënkryetari i BDI-së, Bujar Osmani, ka ngritur alarm për Ligjin për Përfaqësim të Drejtë dhe Adekuat, duke e cilësuar miratimin e tij si një tërmet për marrëdhëniet ndëretnike dhe frymën e Marrëveshjes së Ohrit. Në një postim në Facebook, ai thekson se ky propozim ligjor përmbys bazat e barazisë që kanë qenë thelbi i marrëveshjes historike.

Sistemi aktual: Barazi në hyrje, meritokracia në brendësi

Deri më tani, Marrëveshja e Ohrit garantonte përfaqësimin e drejtë në institucione përmes një mekanizmi të qartë:

• Vendet e parapara për komunitete të ndryshme (shqiptarë, maqedonas, romë, etj.);
• Konkursi i brendshëm midis anëtarëve të komunitetit për pozicionet e hapura;
• Përzgjedhja e kandidatëve më të mirë bazuar në meritokracinë brenda grupit;
• Barazia e garantuar paraprakisht, duke u siguruar që të gjithë kanë mundësi të barabartë.

Ky sistem parandalonte diskriminimin duke u bazuar në kriteret e objektivitetit dhe transparentë.

Propozimi i ri: Fuqi absolute për drejtuesit, kontroll pas punësimit

Sipas Osmanit, Ligji për Përfaqësim të Drejtë ndryshon krejtësisht këtë logjikë:

• Drejtuesit e institucioneve do të zgjedhin kandidatët sipas dëshirës së tyre, duke pretenduar se përdorin meritokracinë si justifikim;
• Një komision shtetëror (me shumë të ngjarë nën drejtimin e Stoilkovit) do të vlerësojë vetëm në fund të vitit nëse janë respektuar kuotat;
• Përfaqësimi i drejtë nuk është më një garanci paraprake, por një raport administrativ që mund të korrigjohet pas punësimit;
• Rreziku i manipulimit është i lartë, pasi drejtuesit kanë kontroll të plotë mbi procesin.

Osmani e quan këtë ndryshim një katastrofë konceptuale: Nga barazia e garantuar, kalojmë në një sistem ku drejtuesit kanë fuqi absolute, ndërsa padrejtësitë korrigjohen vetëm në teori.

Pse është ky ligj një rrezik për marrëdhëniet ndëretnike?

Marrëveshja e Ohrit ishte baza e paqes dhe stabilitetit në Maqedoni. Ndryshimi i këtij sistemi mund të çojë në:

• Përmirësim të diskrecionit të drejtuesve, duke rritur korrupsionin;
• Përmbajtje të tensionit ndëretnik, pasi komunitetet nuk do të ndihen të mbrojtura;
• Humbje të besimit në sistemin e drejtësisë dhe institucione;
• Rrezik të përmbysjes së Marrëveshjes së Ohrit, e cila ishte një kompromis historik.

Osmani i bën thirrje të gjithë aktorëve politikë të ndalojnë miratimin e këtij ligji, duke e cilësuar atë si një goditje kundër demokratisë dhe barazisë.

Çfarë duhet të bëjnë qytetarët?

Nëse ky ligj kalon, ekspertët paralajmërojnë se qytetarët duhet të reagojnë përmes:

• Presionit publik kundër deputetëve;
• Kritikës në media për të ekspozuar rrëziket e sistemit;
• Mobilizimit të shoqërisë civile për të mbrojtur Marrëveshjen e Ohrit.

Siç thotë Osmani: “Nëse miratohet ky ligj, do të jetë një nga ditët më të errëta për frymën e Marrëveshjes së Ohrit.”

Burimi i lajmit: infoshqip.com
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.