Lufta në Lindjen e Mesme: Këta janë gjigantët që fitojnë miliarda gjatë konfliktit
Lufta në Lindjen e Mesme: Këta janë gjigantët që fitojnë miliarda gjatë konfliktit Konflikti në Lindjen e Mesme, veçanërisht veprimet e Iranit në Ngushticën e Hormuzit, kanë shkaktuar një tërmet ekonomik global. Ndërsa familjet, bizneset e...
Lufta në Lindjen e Mesme: Këta janë gjigantët që fitojnë miliarda gjatë konfliktit
Konflikti në Lindjen e Mesme, veçanërisht veprimet e Iranit në Ngushticën e Hormuzit, kanë shkaktuar një tërmet ekonomik global. Ndërsa familjet, bizneset e vogla dhe qeveritë po përballen me rritjen e kostos së jetesës dhe buxhetet e tyre të ngushta, disa kompani kanë parë fitime rekord, duke shfrytëzuar paqëndrueshmërinë në tregjet e energjisë, financiare dhe të mbrojtjes. BBC ka identifikuar katër sektorë kyç që janë fitimprurës gjatë këtij konflikti të vazhdueshëm. ---
1. Nafta dhe gazi: Fitimet e gjigantëve të energjisë në rritje
Një nga ndikimet më të menjëhershme të luftës ka qenë rritja e çmimeve të energjisë. Ngushtica e Hormuzit, një korridor kyç për transportin e naftës dhe gazit, është pothuajse e bllokuar, duke shkaktuar një rrëmujë globale në tregjet e naftës. Sipas të dhënave, rreth 20% e furnizimit global të naftës kalon nëpër këtë ngushticë, duke e bërë atë një pikë kritike për stabilitetin e çmimeve.
Gjigantët evropianë të naftës kanë qenë në gjendje të përfitojnë nga kjo situatë, duke përdorur degët e tyre tregtare për të shfrytëzuar lëvizjet e mprehta të çmimeve. Për shembull:
- BP raportoi një dyfishim të fitimeve në 3.2 miliardë dollarë për tremujorin e parë të vitit 2026, duke e quajtur performancën e saj "të jashtëzakonshme".
- Shell tejkaloi pritjet e analistëve me një fitim prej 6.92 miliardë dollarë në të njëjtën periudhë.
- TotalEnergies pa një rritje të fitimeve prej pothuajse një të tretën, duke arritur në 5.4 miliardë dollarë.
Ndërsa gjigantët amerikanë si ExxonMobil dhe Chevron kanë parë një rënie të përkohshme të fitimeve për shkak të ndërprerjeve të furnizimit, të dy kompanitë pritet të rimëkëmbën me rritjen e çmimeve të naftës, të cilat tashmë janë dukshëm më të larta se para shpërthimit të luftës. ---
2. Bankat: Tregtia e rritur sjell fitime rekord
Sektori bankar është një tjetër fitimprurës gjatë këtij konflikti. Tregtia e rritur dhe kërkesa për asete më të sigurta kanë nxitur fitimet e bankave më të mëdha në botë. Sipas të dhënave të tremujorit të parë të vitit 2026, bankat e "Gjashtë të Mëdhaja" (JPMorgan, Bank of America, Morgan Stanley, Citigroup, Goldman Sachs dhe Wells Fargo) kanë raportuar një fitim të përbashkët prej 47.7 miliardë dollarësh.
Një nga arsyet kryesore është rritja e vëllimeve të tregtisë, veçanërisht në bankat e investimeve. Morgan Stanley dhe Goldman Sachs janë ndër fituesit më të mëdhenj, sipas Susannah Streeter, stratege kryesore e investimeve në Wealth Club. Ajo shpjegon se investitorët kanë nxitur tregtinë duke shitur aksione të rrezikshme dhe duke blerë asete më të sigurta, duke e bërë tregun më aktiv.
Streeter shton: "Lufta ka sjellë një luhatshmëri të madhe, duke nxitur tregtarët të shesin ose të blejnë në mënyrë strategjike, duke kontribuar në një rritje të rimëkëmbjes së tregut." ---
3. Mbrojtja: Investime të reja në siguri globale
Sektori i mbrojtjes është një nga fituesit më të menjëhershëm gjatë çdo konflikti. Emily Sawicz, analiste e lartë në RSM UK, thotë se lufta ka forcuar boshllëqet në aftësinë e mbrojtjes ajrore, duke nxitur investime në sisteme kundër raketave, pajisje ushtarake dhe mbrojtje nga dronët.
Kompanitë si BAE Systems, e cila prodhon komponentë për avionët luftarakë F-35, pritet të shohë një rritje të shitjeve dhe fitimeve këtë vit. Ajo ka përmendur "kërcënimet në rritje të sigurisë" si një faktor kyç për rritjen e shpenzimeve qeveritare në mbrojtje.
Tre nga kontraktorët më të mëdhenj të mbrojtjes në botë—Lockheed Martin, Boeing dhe Northrop Grumman—kanë raportuar një numër rekord të porosive të prapambetura. Megjithatë, aksionet e tyre kanë pësuar një rënie që nga mesi i marsit, duke treguar se tregu është i ndjeshëm ndaj frikës së mbivlerësimit. ---
4. Burimet e rinovueshme: Një rritje e interesit për energjinë e qëndrueshme
Konflikti ka nxjerrë në pah gjithashtu nevojën për diversifikim energjetik. Pavarësisht nga politikat e qeverisë amerikane që inkurajojnë përdorimin e lëndëve djegëse fosile, investitorët po i kushtojnë gjithnjë e më shumë vëmendje energjisë së rinovueshme si një mënyrë për të siguruar stabilitetin gjatë konflikteve.
Një shembull i tillë është NextEra Energy, një kompani nga Florida, e cila ka parë një rritje prej 17% në aksionet e saj këtë vit. Investitorët janë duke iu përkushtuar misionit të saj për të zëvendësuar lëndët djegëse fosile me burime më të qëndrueshme.
Gjigantët danezë të energjisë së erës, Vestas dhe Orsted, kanë raportuar gjithashtu rritje të fitimeve, duke treguar se edhe sektori i energjisë së rinovueshme po përfitojnë nga pasojat e luftës.
Në Mbretërinë e Bashkuar, Octopus Energy ka raportuar një rritje prej 50% në shitjet e paneleve diellore që nga fundi i shkurtit, ndërsa kërkesa për automjete elektrike po rritet për shkak të rritjes së çmimeve të benzinës. ---
Përfundim: Fituesit dhe humbësit e luftës në Lindjen e Mesme
Lufta në Lindjen e Mesme ka krijuar një kontrast të theksuar midis fituesve dhe humbësve. Ndërsa shumë biznese dhe familje po përballen me vështirësi ekonomike, gjigantët e naftës, bankat, kompanitë e mbrojtjes dhe sektorët e energjisë së rinovueshme janë duke parë fitime rekord.
Kjo situatë tregon se si konfliktet globale mund të ndryshojnë dinamikën ekonomike, duke favorizuar ata që janë në gjendje të përshtaten shpejt ndaj ndryshimeve. Për investitorët dhe bizneset, ky është një sinjal i rëndësishëm për të diversifikuar portofolin dhe të gjejnë mundësi në tregjet e ndryshme.
Meqenëse konflikti vazhdon, është e qartë se ekonomitë globale do të vazhdojnë të pësojnë ndryshime të mëdha, duke krijuar edhe më shumë fitimprurës dhe humbës.
Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.