Marrëveshja SHBA-Iran hyn në fuqi: Datë e rëndësishme dhe detaje të panjohura

Marrëveshja SHBA-Iran: Kur do të hyjë në fuqi dhe çfarë parashikojnë udhëheqësit

Marrëveshja historike ndërmjet Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, e cila synon të ndalojë luftën në rajon, po afrohet në një moment kyç. Pas negociatave intensive, marrëveshja u nënshkrua elektronikisht të dielën e kaluar nga ish-presidenti amerikan Donald Trump, zëvendëspresidenti i tij JD Vance, dhe kryetari i parlamentit iranian Mohammad Bagher Ghalibaf. Ky akt i rëndësishëm paraprin një nënshkrim fizik që do të zhvillohet në Zvicër gjatë këtij fundjavë, sipas deklaratave zyrtare nga Teherani.

Çfarë ka thënë Trump dhe çfarë pritet më tej

Donald Trump, i cili ka qenë një nga figurat kryesore në negociatat, ka dhënë sinjale të ndryshme për kohën e hyrjes në fuqi të marrëveshjes. Fillimisht, ai kishte deklaruar se Ngushtica e Hormuzit do të rihapej menjëherë, por më pas ka ndryshuar qëndrimin duke thënë se hapja do të ndodhte të premten. Në një zhvillim të fundit, ai ka konfirmuar se anijet tashmë po lëvizin nëpër rrugën ujore, megjithëse numri i tyre mbetet i kufizuar sipas burimeve të disponueshme.

Zëvendëspresidenti JD Vance, i cili ka luajtur një rol kyç në negociatat, ka deklaruar se ishte gati për këtë hap, duke nënkuptuar se procesi është në rrugën e tij përfundimtare. Nga ana e tij, Ghalibaf ka njoftuar se do të marrë pjesë në nënshkrimin fizik në Zvicër, duke i dhënë një shtysë të mëtejshme marrëveshjes.

Reagimet e udhëheqësve iranianë dhe kufijtë e marrëveshjes

Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, ka deklaruar se memorandumi i mirëkuptimit do të zbatohet menjëherë. Ai ka shtuar një kushte të rëndësishme: “Çdo sulm i regjimit sionist ndaj Libanit ose vazhdimi i pushtimit të tokës libaneze nga kjo pikë e tutje do të konsiderohet një shkelje e marrëveshjes.”

Kjo deklaratë tregon se marrëveshja nuk është vetëm një akt formal, por edhe një marrëveshje e ndërlikuar që kufizon veprimet e palëve të angazhuara. Megjithatë, shumë analistë kanë shprehur dyshime nëse kjo do të ndalojë plotësisht konfliktet në rajon.

Si do të zbatohet ligjërisht marrëveshja?

Sipas analistit ushtarak Michael Clarke, një nënshkrim elektronik ka të njëjtën vlerë ligjore si një nënshkrim tradicional, por vetëm nëse depozitohet në OKB. Ai ka theksuar se pika 14 e Memorandumit të Mirëkuptimit parashikon se marrëveshja përfundimtare do të miratohet përmes një rezolute të Këshillit të Sigurimit të OKB-së.

Kjo do të thotë se pavarësisht nga nënshkrimi i ndërmjetëm, procesi ligjor do të finalizohet vetëm pas miratimit nga OKB-ja. Deri atëherë, marrëveshja mbetet një akt simbolik, por me potencial të madh për të ndryshuar dinamikën në Lindjen e Mesme.

Çfarë pritet në javët e ardhshme?

• Nënshkrimi fizik në Zvicër: Do të zhvillohet gjatë këtij fundjavë, duke i dhënë një shtysë të mëtejshme marrëveshjes.
• Depozitimi në OKB: Ky është hapi i fundit për të siguruar zbatimin ligjor të marrëveshjes.
• Monitorimi i zbatimit: Palët e angazhuara do të vëzhgojnë zbatimin e kushteve, veçanërisht në lidhje me lëvizjet ushtarake në rajon.

Me gjithë këto zhvillime, shumë vështirë është të parashikohet se kur do të hyjë në fuqi plotësisht marrëveshja. Megjithatë, një gjë është e qartë: Lindja e Mesme po përjeton një ndryshim të madh në marrëdhëniet ndërkombëtare.

Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.