Plani i Trump përfundimtar për Iran: 14 pika, armëpushim në Liban dhe fundi i luftës

Plani i 14 pikëve të Trumpit: Rruga drejt paqes në Lindjen e Mesme

Tensionet në Ngushticën e Hormuzit nuk kanë ndaluar, por administrata amerikane po afrohet drejt një marrëveshjeje historike me Iranin. Sipas burimeve të Axios, negociatat janë në një fazë të avancuar, me një memorandum të një faqeje që përmban 14 pika kyçe për t’i dhënë fund luftës në rajon. Edhe pse nuk ka një marrëveshje përfundimtare, dispozitat e propozuara janë ambicioze dhe mund të ndryshojnë dinamikën gjeopolitike në Lindjen e Mesme.

Çfarë përmban marrëveshja e mundshme?

Dokumenti i propozuar përfshin disa kërkesa të rëndësishme për të dy palët:

• Përmirësimi i programit bërthamor iranian: Irani do të pezullojë përpunimin e uraniumit, duke i dhënë fund aktiviteteve që kanë alarmuar komunitetin ndërkombëtar.
• Hapja e Ngushticës së Hormuzit: Kjo do të lehtësojë lëvizjen e anijeve dhe do të ulë tensionet në një nga zonat më kritike të botës.
• Hecja e sanksioneve amerikane: Sanksionet që kanë goditur ekonominë iraniane do të hiqen gradualisht, duke lejuar Iranin të rikthehet në tregun global.
• Shpërndarja e fondeve të ngrira: Fondet iraniane që janë bllokuar në bankat ndërkombëtare do të lirohen, duke siguruar një frymëzim ekonomik për regjimin.

Armiqësia e vazhdueshme: Programi bërthamor dhe bombardimet

Sidoqoftë, sfidat janë të mëdha. Programi bërthamor iranian ka vazhduar pavarësisht nga bombardimet amerikane dhe izraelite të viteve të fundit. Sipas Reuters, inteligjenca amerikane beson se Irani mund të ketë aftësinë për të ndërtuar një bombë atomike brenda një viti. Kjo e bën marrëveshjen e propozuar nga Trump shumë të rëndësishme, por edhe shumë të diskutueshme.

Një nga ndryshimet kryesore nga marrëveshja e Barack Obama është përfshirja e Ngushticës së Hormuzit. Deri më 28 shkurt, kur Izraeli dhe SHBA rifilluan bombardimet kundër Iranit, ngushtica ishte e hapur. Për Trumpin, ky është një problem politik, pasi lufta ka çuar në rritjen e çmimeve të karburantit, gjë që mund të ndikojë në zgjedhjet parlamentare të ndërmjetme në nëntor.

Armiqësimi në Liban: Një hap i ri drejt paqes?

Një nga zbulimet më të rëndësishme është përfshirja e një armëpushimi në Liban në marrëveshjen e propozuar. Dokumenti, i cili është ende në fazën e hartimit, pretendon se do të "i jepte fund luftës në të gjithë rajonin, përfshirë Libanin".

Sidoqoftë, situata në Liban mbetet e ndërlikuar. Izraeli është i angazhuar në një luftë kundër Hezbollahut, dhe nuk është e qartë nëse marrëveshja do të përfshijë tërheqjen e trupave izraelite ose një rikthim te kushtet e armëpushimit të mëparshëm. Irani pritet të përgjigjet sot ndaj draft-marrëveshjes amerikane, sipas CNN.

Perspektivat e ardhshme: A do të arrijë marrëveshja?

Edhe pse negociatat janë në një fazë të avancuar, shumë mbeten të pasigurt. Marrëveshja e propozuar nuk ndryshon shumë nga ajo që u arrit gjatë presidencës së Obama, por përfshin disa elemente të reja, siç është armëpushimi në Liban. Për Trumpin, ky është një hap i rëndësishëm drejt stabilitetit në rajon, por edhe një rrezik politik nëse marrëveshja nuk përmbush pritjet.

Nëse marrëveshja do të nënshkruhet, ajo mund të ndryshojë dinamikën në Lindjen e Mesme, duke i dhënë fund luftës dhe duke hapur rrugën për një kooperim të ri ndërmjet SHBA-së dhe Iranit. Megjithatë, sfidat mbeten të mëdha, dhe vetëm koha do të tregojë nëse ky plan do të realizohet.

Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.