Pse Kumanova harron dëshmorët? Turpi i mosshënimit të komandant Shqiponjës

Një pyetje që pre: pse Kumanova nuk i nderon dëshmorët e saj? Mosshënimi i përvjetorit të komandant Shqiponjës (Xhemail Rexhepi) nuk është vetëm një incident i rastësishëm, por një sinjal i alarmueshëm për shoqërinë tonë. Në Kumanovë, si ed...

Korrik 24, 2026 - 14:32
Pse Kumanova harron dëshmorët? Turpi i mosshënimit të komandant Shqiponjës

Një pyetje që pre: pse Kumanova nuk i nderon dëshmorët e saj?

Mosshënimi i përvjetorit të komandant Shqiponjës (Xhemail Rexhepi) nuk është vetëm një incident i rastësishëm, por një sinjal i alarmueshëm për shoqërinë tonë. Në Kumanovë, si edhe në shumë qytete të tjera të rajonit, përvjetorët e dëshmorëve nuk shënohen gjithmonë me dinjitetin që i përket sakrificës së tyre. Por pse ndodh kjo?

Një histori e harruar: ngjarjet që formuan Kumanovën

Që nga procesi i diferencimit ideo-politik (1981) — një sulm kundër mësimdhënësve shqiptarë — deri te lufta e vitit 2001, Kumanova dhe Likova kanë qenë dëshmore të dhimbshme dhe të lavdishme. Por këto ngjarje, megjithë rëndësinë e tyre, po zbehen nga kujtesa kolektive. Pse?

  • Regjimi komunist përdorte dhunë, burgosje pa procedura dhe represione kundër shqiptarëve.
  • Protestat për arsim në gjuhën shqipe (1988) u përballën me represion të pamëshirshëm.
  • Lufta e 2001 la gjurmë të thella, por shumë prej tyre po harrohen.

Rreziku i harresës: pse kujtimi është jetik

Kur një shoqëri nuk i nderon të rënët e vet, ajo rrezikon të humbasë lidhjen me të kaluarën. Brezat e rinj, duke mos parë shënime të duhura, mund të mendojnë se liria erdhi vetvetiu — një gënjeshtër e rrezikshme ndaj historisë sonë.

Një popull që harron sakrificat e tij:

  • Humbet ndjenja e përgjegjësisë ndaj lirisë.
  • Indiferenca rritet, duke hapur rrugë për deformimin e së vërtetës.
  • Historia bëhet e ftohtë dhe e parëndësishme, duke zhdukur simbolet e luftës për të drejta.

Kujtimi nuk është detyrë e vetëm të familjeve

Është detyra e të gjithëve — institucioneve, shkollave, mediave dhe qytetarëve — të sigurojnë që kujtimi mbetet i gjallë. Jo për formalitete, por për të mos lejuar që historia të shuhet në heshtje.

Një shoqëri që nuk i nderon të rënët e vet rrezikon të humbasë busullën morale. Dhe kjo është një cenë shumë të lartë për të paguar.

Çfarë mund të bëjmë tani?

Për të ndaluar këtë trend të rrezikshëm, duhen veprime konkrete:

  • Organizimi i përvjetoreve me dinjitet — me praninë e institucioneve dhe fjalë të sinqerta.
  • Përmendja e tyre në shkolla — duke i bërë brezat e rinj të njohin historinë e tyre.
  • Mbulimi mediatik i ngjarjeve — duke i bërë të dukshme sakrificat që kanë ndryshuar vendin tonë.

Sepse, në fund të fundit, një popull që harron të kaluarën, nuk ka të ardhme.


Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.