Takimi Mickoski-VLEN: Pyetje të shumta për përdorimin e gjuhës shqipe para protestës së studentëve

Takimi Mickoski–VLEN: Pyetje të shumta për përdorimin e gjuhës shqipe para protestës së studentëve

Në një kontekst të tensionuar politik dhe shoqëror, takimi i zhvilluar midis kryeministrit të Maqedonisë së Veriut, Hristijan Mickoski, dhe bashkëkryetarëve të VLEN-it, Bilall Kasami dhe Izet Mexhiti, ka ngritur shumë më shumë pyetje sesa ka dhënë përgjigje. Ky takim, i mbajtur vetëm orë para protestës së paralajmëruar të studentëve shqiptarë në Shkup, kishte si qëllim të diskutonte çështjen e përdorimit të gjuhës gjatë dhënies së provimit të Jurisprudencës.

Çfarë thotë Qeveria?

Sipas komunikatës zyrtare të Qeverisë, institucionet janë duke punuar "në mënyrë aktive" për të gjetur zgjidhje në përputhje me Kushtetutën dhe Ligjin për Përdorimin e Gjuhëve. Megjithatë, reagimet e mëvonshme kanë treguar se ky deklarim nuk ka qetësuar opinionin publik, duke ngritur dyshime serioze mbi qëllimet e vërteta të këtij takimi.

Dilemat e opinionit publik

Një nga pyetjet kryesore që kanë dalë në sipërfaqe është: pse kërkohen "zgjidhje të reja", kur Ligji për Përdorimin e Gjuhëve tashmë garanton përdorimin e gjuhës shqipe në institucionet shtetërore dhe procedurat administrative? Ky ligj, i miratuar në vitin 2018, është një nga arritjet më të rëndësishme për komunitetin shqiptar në Maqedoninë e Veriut, duke u bazuar në parimin e barazisë gjuhësore.

Reagimet e ekspertëve dhe ish-ministrave

Bujar Osmani, ish-ministër i Jashtëm, ka qenë i pari që ka reaguar ndaj këtij takimi, duke theksuar se zgjidhja ekziston tashmë në ligj. Konkretisht, ai ka përmendur nenin 23, alineja 5 të Ligjit për Gjuhët, i cili parashikon përdorimin e gjuhës amtare në procedurat administrative dhe arsimore. Sipas tij, problemi nuk është mungesa e bazës ligjore, por mungesa e vullnetit politik për ta zbatuar atë.

“Nuk ka nevojë të kërkohet zgjidhje. Zgjidhja ekziston në Ligjin për Gjuhët. Duhet vetëm të implementohet”, ka deklaruar Osmani, duke akuzuar pushtetin për tentim të fragmentimit të përdorimit të gjuhës shqipe. Ai ka shtuar se ky lloj taktikash politikë është i dëmshëm për stabilitetin dhe unitetin e vendit.

Në të njëjtën linjë ka shkuar edhe analisti Sefer Selimi, i cili ka thënë se “zgjidhjen e kanë në Ligj, mungon vullneti dhe takati politik”. Selimi ka bërë thirrje për pjesëmarrje aktive në protestën e studentëve, duke përdorur moton “#MeStudentët” si simbol i unitetit kundër diskriminimit gjuhësor.

Mungesa e ministrit të Drejtësisë: një shenjë alarmuese

Një detaj që ka tërhequr vëmendjen e opinionit publik është mungesa e Igor Fillkov, ministrit të Drejtësisë, në këtë takim. Institucioni i Drejtësisë është i lidhur drejtpërdrejt me çështjen e përdorimit të gjuhës në provimet ligjore, duke e bërë këtë mungesë edhe më të shqetësuar. Shumë analistë e shohin këtë si një dëshmi të dobësisë së përgjigjes institucionale ndaj kërkesave të komunitetit shqiptar.

Çfarë nuk u tha në takim?

Një nga problemet më të mëdha të këtij takimi ka qenë mungesa e detajesh konkrete. Në komunikatën zyrtare nuk u dhanë afate të qarta, as nuk u mor asnjë vendim për të garantuar menjëherë të drejtën e studentëve shqiptarë për të dhënë provimin e Jurisprudencës në gjuhën e tyre amtare. Kjo ka forcuar bindjen se çështja e gjuhës shqipe vazhdon të trajtohet si një temë për menaxhim politik, e jo si një e drejtë themelore e garantuar me ligj.

Perspektiva e ardhshme: Protesta dhe presion publik

Protesta e paralajmëruar nga studentët shqiptarë në Shkup është shndërruar në një simbol të rezistencës kundër diskriminimit gjuhësor. Aktivistët dhe organizatat e të drejtave të njeriut kanë bërë thirrje për mbështetje të gjerë, duke theksuar se kjo nuk është vetëm një çështje e studentëve, por e të gjithë komunitetit shqiptar.

Ekspertët janë dakord se zgjidhja nuk mund të vonohet më. Ligji për Gjuhët ekziston, por pa zbatuar plotësisht, ai mbetet një dokument formal pa vlerë reale. Nevoja për veprim të menjëhershëm është më urgjente sesa kurrë, duke iu drejtuar qeverisë për të marrë masa konkrete që të garantojnë të drejtat gjuhësore të të gjithë qytetarëve.

Çfarë duhet të ndodhë tani?

• Zbatimi i plotë i Ligjit për Gjuhët: Qeveria duhet të sigurojë që të gjitha institucionet shtetërore, duke përfshirë edhe ato arsimore, të respektojnë parimet e këtij ligji.
• Pjesëmarrja aktive e ministrit të Drejtësisë: Fillkov duhet të marrë përsipër rolin e tij në zgjidhjen e këtij problemi dhe të garantojë që provimet ligjore të jenë të aksesueshme në gjuhën shqipe.
• Dialog i vërtetë me komunitetin shqiptar: Takimet e tilla duhet të shoqërohen me transparencë dhe përgjegjësi, duke përfshirë të gjitha palët e interesuara në procesin vendimmarrës.
• Presion ndërkombëtar: Komuniteti ndërkombëtar duhet të monitorojë zbatimin e ligjeve që garantojnë të drejtat e pakicave, duke iu drejtuar institucioneve evropiane për mbështetje.

Përfundim: Një luftë për të drejtat themelore

Çështja e përdorimit të gjuhës shqipe nuk është vetëm një problem ligjor apo administrativ. Ajo është një luftë për të drejtat themelore të një komuniteti që ka luftuar për dekada për njohjen e identitetit të tij. Takimi i Mickoski me VLEN nuk ka qetësuar tensionet, por ka ngritur pyetje të rëndësishme për vullnetin politik të vendit.

Studentët, aktivistët dhe të gjithë qytetarët shqiptarë janë të drejtë të presin që qeveria të veprojë me seriozitet. Koha për deklarata të zbrazëta ka kaluar. Është koha për veprime konkrete që të garantojnë që gjuha shqipe të jetë e barabartë në të gjitha sferat e jetës publike.

Burimi i lajmit: flaka.com.mk
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.