Dhuna në shkollë: Padi penale kundër prindërve të nxënësve që rrahën dhe filmuan një vajzë 12-vjeçare në Shtip

Dhuna në shkollë: Një tragjedi që shënoi jetën e një fëmije

Një rast i tmerrshëm i dhunës mes bashkëmoshatarëve në Shkollën Fillore “Vanço Përke” në Shtip ka nxitur prokurorinë të nisë procedura penale kundër prindërve të fëmijëve që kanë marrë pjesë në rrahjen dhe incizimin e një nxënëse 12-vjeçare. Ky incident, i cili zgjati tre muaj gjatë vitit shkollor 2024-2025, ka lënë pasoja të thella fizike dhe psikologjike në viktimë, ndërsa autorët e këtij akti kanë shfaqur një sjellje të papërballueshme dhe të papërgjegjshme. ---

Mesazhet që paralajmëruan dhunën

Komunikimet në grupin e Viber të nxënësve zbulojnë një planifikim të hollësishëm të dhunës. Një nga mesazhet thoshte: “Mos i trego askujt për këtë, se do ta hash edhe më keq. A më kuptove?”, ndërsa një tjetër: “Nesër në 7, përsëri?”. Viktima, e cila kishte vetëdije për atë që e priste, u paraqit në takimet e caktuara nga frika se dhuna do të bëhej edhe më e rëndë. Këto komunikime, të cilat u bënë publike nga avokatja Maja Ristova, dëshmojnë për një sjellje të organizuar dhe të keqe që kishte si qëllim poshtërimin dhe dhunën ndaj një bashkëmoshatareje të pafajshme. ---

Pasoja fizike dhe psikologjike: Një fëmijë në luftë me trauma të përhershme

Sipas raportit mjekësor, viktima kishte lëndime të rënda në kokë, hematoma në krahun e djathtë, gërvishtje dhe trauma të tjera. Në shtëpi, ajo kishte thënë se kishte rënë në shkollë për të fshehur dhunën, derisa rasti të bëhej publik. Traumat psikike që ajo ka pësuar janë të thella dhe kërkojnë ndihmë të menjëhershme nga specialistë. Avokatja Ristova ka deklaruar se viktima ishte gjithashtu kërcënuar se do të zhveshej dhe do të incizohej, duke shtuar një nivel të ri të dhunës emocionale dhe fizike. ---

Procedura penale kundër prindërve dhe autorëve të dhunës

Avokatja Ristova ka dorëzuar nëntë kallëzime penale kundër prindërve të fëmijëve që kanë marrë pjesë në dhunë, si dhe kundër atyre që kanë incizuar ose kanë qenë dëshmitarë të aktit. Fillimisht, gjykata hodhi poshtë kallëzimet kundër prindërve me arsyetimin se vepra penale nuk ndiqet sipas detyrës zyrtare. Megjithatë, Prokuroria e Lartë pranoi ankesën e avokates, dhe nëna e viktimës u thirr për të dhënë deklaratë. Prokuroria ka nisur procedurë për veprën penale “dhunë ndaj fëmijës”, por deri më tani, vetëm një nga autorët, ajo që kishte mbushur 14 vjet, është përballur me masa mbikëqyrjeje. Gjykata e zëvendësoi këtë masë me një më të butë – mbikëqyrje të shtuar nga prindërit – një vendim që avokatja e konsideron të papërshtatshëm.

Avokatja Ristova thekson se dënimet e rrepta dhe në kohë janë thelbësore për të parandaluar dhunën dhe për të mbrojtur viktimat. Ajo shton: “Kështu, të rinjtë mësojnë se çdo sjellje e keqe ka pasoja, ndërsa shkollat bëhen vende më të sigurta për të gjithë.” ---

Një problem që po rritet: Dhuna në shkolla si fenomen në rritje

Të dhënat nga Ministria e Punëve të Brendshme (MPB) janë alarmuese: nga viti 2021 deri në vitin 2025, numri i rasteve të regjistruara të sjelljes së dhunshme mes nxënësve është rritur katërfish, kryesisht në shkollat fillore. Raste të tilla si djegia e një nxënësi me cigare, rrahjet brutale, poshtërimet publike dhe incizimet e dhunës kanë bërë që shumë prindër të kërkojnë masa më të ashpra nga shteti.

Një nënë e një nxënësi të klasës së shtatë, Tanja Joveva, thotë: “Këso mizorish mes nxënësve më parë nuk kishte… ky shtet duhet urgjentisht të vendosë dënime të rrepta dhe ta ndalë këtë çmenduri në shkolla. Çfarë kuptimi kanë ato mbikëqyrje që i japin, prindi t’i thotë fëmijës ‘herën tjetër mos bëj ashtu’, dhe kjo të na mjaftojë? Tek ne nuk mjaftoi dhe la pasoja të përhershme.” ---

Shkollat në luftë kundër bullizmit: Masa të pamjaftueshme?

Shkolla “Vanço Përke” ka ndërmarrë masa të ashpra kundër autorëve të dhunës, duke përfshirë uljen e tyre në klasë dhe transferimin e tyre në paralel të ndryshme. Drejtori i shkollës, Kokan Radev, thotë se kjo është masa më e ashpër që shkolla mund të shqiptojë. Megjithatë, ai pranon se efektiviteti i këtyre masave është i kufizuar: “Në këtë rast – po, por nëse do të jenë mësim edhe për nxënësit e tjerë që të mos përdorin dhunë, nuk mund ta garantoj.”

Radev shton se dhuna në shkolla është një problem i madh dhe se kontrolli i këtij fenomeni kërkon masa më rigoroze. Ai shprehet: “Çdo ditë kemi akte dhune, tallje, dhunë kibernetike, askush prej nesh nuk mund ta kontrollojë, ndërsa duart na janë të lidhura. Nuk guxojmë as telefonin t’ua marrim. Pres të na lejojnë masa më rigoroze dhe më gëzon fakti që ministrja e Arsimit paralajmëroi dënime edhe për prindërit.” ---

Mbikëqyrja nga Qendra për Punë Sociale: A është efektive?

Sipas Ligjit për drejtësinë e fëmijëve, gjykatat kanë në dispozicion masa si mbikëqyrja e shtuar nga prindërit ose Qendra për Punë Sociale (QPS), qortimi ose dërgimi në shtëpi korrektuese. Megjithatë, të dhënat tregojnë se masa më e shpeshtë është mbikëqyrja e shtuar nga QPS, ndërsa dërgimi në shtëpi korrektuese nuk është përdorur asnjëherë në vitet 2025 dhe 2026.

Një punonjëse sociale nga QPS shprehet se koordinimi mes institucioneve është i dobët: “Tek ne puna profesionale nuk është problem. Problemi është se ka shumë procedura, shumë dokumente, por nuk i respektojmë kompetencat e njëri-tjetrit. Nëse QPS-ja mendon se duhet një masë, ndërsa gjykata cakton tjetër, atëherë çfarë bëjmë ne këtu?” ---

Raportet në Ministrinë e Arsimit: Heshtja e nxënësve dhe mësimdhënësve

Në vitin 2025, në adresën elektronike për raportim të dhunës në Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës kanë arritur 51 denoncime, ndërsa që nga fillimi i vitit 2026 janë raportuar edhe 25 denoncime të tjera. Prej tyre, vetëm dy janë bërë nga nxënës dhe dy nga mësimdhënës, ndërsa pjesa më e madhe janë bërë nga prindër. Kjo tregon se shumë nxënës dhe mësimdhënës kanë frikë ose heshtin për të raportuar incidente të dhunës.

Ministria e Arsimit ka ndërmarrë hapa për të frenuar këtë fenomen, duke paralajmëruar gjobë prej 250 eurosh për prindërit e nxënësve që ushtrojnë dhunë. Gjithashtu, ministria ka udhëzuar shkollat që të kujdestarojnë më shumë mësimdhënësit, duke argumentuar se ata i njohin më mirë nxënësit dhe mund të parandalojnë sjellje të dhunshme. ---

Raste të tjera alarmuese në vend

Kjo nuk është rasti i vetëm i dhunës në shkolla. Në Gjorçe Petrov, katër vajza kanë keqtrajtuar një nxënëse 13-vjeçare, duke e djegur me cigare dhe duke e detyruar të hajë jashtëqitje qeni, ndërsa gjithçka e incizonin. Në Manastir, një nxënës ka kërcënuar me likuidim në rrjetet sociale, ndërsa në lagjen Hasanbeg të Shkupit, një ish-nxënës ka therur një nxënës të klasës së nëntë me thikë, duke e lënë atë në gjendje kritike. ---

Çfarë duhet bërë tani?

Ekspertët bien dakord se duhen masa më të ashpra dhe më të koordinuara për të luftuar dhunën në shkolla. Avokatja Ristova thekson se dënimet e rrepta, mbikëqyrja e rreptë nga prindërit dhe institucione, si dhe ndërhyrja e menjëhershme në raste të tilla janë thelbësore për të parandaluar tragjeditë e ardhshme. Ndërkohë, drejtori Radev kërkon që shteti të lejojë masa më rigoroze kundër autorëve të dhunës dhe të mbështesë më shumë shkollat në luftën kundër bullizmit.

Një gjë është e qartë: dhuna në shkolla nuk është vetëm problem i fëmijëve, por edhe i prindërve, institucioneve dhe shoqërisë së gjerë. Vetëm përmes një përpjekjeje të përbashkët mund të arrihet një mjedis më i sigurt dhe më i lumtur për të gjithë nxënësit.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.