Gjykata Kushtetuese e miraton ndërtimin e qendrës rezidenciale për personat me aftësi të kufizuara në Graçanicë

Gjykata Kushtetuese e miraton ndërtimin e qendrës rezidenciale për personat me aftësi të kufizuara në Graçanicë

Gjykata Kushtetuese e Republikës së Kosovës ka shpallur kushtetues vendimin e Qeverisë së Kosovës për t’i dhënë në shfrytëzim shoqatës "Jetimat e Ballkanit" disa parcela në Komunën e Graçanicës, me qëllim ndërtimin e një qendre rezidenciale për personat me autizëm, sindromë Down dhe aftësi të kufizuara. Vendimi, i nxjerrë në vitin 2024, ishte kontestuar nga Komuna e Graçanicës, por Gjykata e ka hedhur poshtë ankesën duke theksuar se interesi publik për këtë projekt është i qartë dhe i pakontestueshëm.

Interesi publik mbi interesat lokale

Në vendimin e tyre, gjyqtarët kanë theksuar se autonomia lokale, edhe pse e garantuar nga Kushtetuta, nuk është absolute. Ajo duhet ushtruar në pajtim me ligjet e vendit dhe me përgjegjësitë e pushtetit qendror për realizimin e interesit publik. Gjykata ka sqaruar se kompetencat e komunave lidhur me menaxhimin e pronës publike duhet të interpretohen në harmoni me kërkesat kushtetuese për interesin e përgjithshëm të shtetit.

Një nga argumentet kryesore të Gjykatës ishte se prona publike duhet të administrohet në bazë të kriterëve të ligjshmërisë, publicitetit dhe interesit publik. Në këtë rast, ndërtimi i qendrës rezidenciale përfshin një interes të gjerë shoqëror, duke përfshirë edhe personat me aftësi të kufizuara nga Komuna e Graçanicës. Gjykata ka konstatuar se asnjë palë nuk ka kontestuar ekzistencën e këtij interesi, duke e bërë projektin të justifikuar ligjërisht.

Bartja e pronësisë në shërbim të interesit publik

Sipas Ligjit për Pronën Publike (nr. 08/L-125), prona publike mund të transferohet nga pushteti lokal në atë qendror nëse kjo shërben interesit publik. Gjykata ka vlerësuar se qendra rezidenciale do të përmbushë obligimet ndërkombëtare të Kosovës, duke përmendur Konventën Evropiane për të Drejtat e Njeriut, Konventën për të Drejtat e Fëmijës dhe Konventën për të Drejtat e Personave me Aftësi të Kufizuara. Projekti do të kontribuojë në avancimin e mbrojtjes sociale dhe realizimin e të drejtave të kategorive të ndjeshme të shoqërisë.

Gjykata ka theksuar gjithashtu se bartja e pronësisë në këtë rast nuk cenon kompetencat e Komunës së Graçanicës, por përkundrazi, e mbështet autonominë lokale duke realizuar një projekt me rëndësi kombëtare. Vendimi i Qeverisë ishte nxjerrë në kuadër të kompetencave të përcaktuara ligjërisht dhe në funksion të interesit publik, duke mos lënë hapësirë për dyshime në lidhje me ligjshmërinë e tij.

Reagimet dhe pasojat e vendimit

Komuna e Graçanicës kishte argumentuar se vendimi i Qeverisë cenonte kompetencat e tyre lokale, por Gjykata Kushtetuese ka hedhur poshtë këtë pretendim duke theksuar se interesi publik ka përparësi ndaj interesave të ngushta komunale. Projekti, sipas gjyqtarëve, do të përfitojë jo vetëm personat me aftësi të kufizuara, por edhe të gjithë qytetarët e Kosovës, duke përfshirë edhe banorët e Graçanicës.

Në konkluzionin e tyre, Gjykatës ka konstatuar se vendimi i Qeverisë nuk cenon përgjegjësitë dhe të hyrat komunale siç garantohen nga Kushtetuta. Projekti për ndërtimin e qendrës rezidenciale është parë si një hap i rëndësishëm për avancimin e të drejtave sociale dhe përmbushjen e obligimeve ndërkombëtare të Kosovës.

Perspektiva e ardhme për personat me aftësi të kufizuara

Me këtë vendim, Gjykata Kushtetuese ka hapur rrugën për ndërtimin e një objekti që do të përmbushë nevojat e një grupi të ndjeshëm të shoqërisë. Projekti, i cili do të strehojë fëmijë, persona të rritur dhe të moshës së shtyrë me autizëm, sindromë Down ose aftësi të kufizuara, është parë si një kontribut i rëndësishëm në sistemin e mbrojtjes sociale të Kosovës.

Shoqata "Jetimat e Ballkanit", e cila do të menaxhojë qendrën, ka shprehur mirënjohje për vendimin e Gjykatës, duke e cilësuar atë si një hap të rëndësishëm për avancimin e të drejtave të personave me aftësi të kufizuara në vend. Projekti pritet të fillojë sapo të plotësohen të gjitha procedurat administrative dhe ligjore.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.