Gjykatat janë shkelësit më të mëdhenj të të drejtave të njeriut në Shqipëri – Raport alarmues i Avokatit të Popullit

Gjykatat, shkelësit më të mëdhenj të të drejtave të njeriut në Shqipëri

Institucionet shqiptare vazhdojnë të dështojnë në mbrojtjen e të drejtave themelore të qytetarëve, me gjykatat që shquhen si shkelësit më të mëdhenj në këtë drejtim. Kjo është konkluzioni kryesor i Raportit të Avokatit të Popullit për vitin 2025, i cili u paraqit para deputetëve dhe zbulon një situatë gjithnjë e më shqetësuese në sistemin e drejtësisë.

Procedurat e vonuara dhe mungesa e efikasitetit

Sipas këtij dokumenti, mbi 2.900 ankesë janë trajtuar gjatë vitit të kaluar, por vetëm 1.810 janë përfunduar, ndërsa në mbi 400 raste është konstatuar shkelje e të drejtave. Avokati i Popullit, Faton Selami, theksoi se procedurat zgjasin shumë dhe që palët nuk marrin njoftime të rregullta për statusin e lëndëve të tyre.

“Avokati i Popullit, duke vepruar sipas ankesave individuale, konstaton se procedurat në fushat kompetente zgjasin shumë dhe se nuk merret parasysh efikasiteti i tyre”, – deklaroi Selami gjatë prezantimit të raportit.

Numri i shkeljeve në rritje në të gjitha fushat

Raporti vëren se pothuajse në të gjitha fushat numri i rasteve të shkeljes së të drejtave është në rritje, me gjykatat që janë institucioni më i përfshirë në këtë problem. Çdo e katërta ankesë hyrë në sistem rezulton në një shkelje të verifikuar, sipas të dhënave të paraqitura nga deputeti Murat Sali.

Një tjetër problem i rëndësishëm është mungesa e përgjigjes nga institucionet përkatëse. Nga 400 raste të shkeljes së verifikuar, asnjë nuk ka marrë përgjigje nga shkelësit deri më tani, duke theksuar dobësinë e mekanizmave të zbatimit të drejtësisë.

Viti 2025 pa Ombudsman për gjashtë muaj

Raporti i vitit 2025 është përgatitur në një kontekst të veçantë, pasi institucioni i Avokatit të Popullit ka punuar për gjashtë muaj pa një Ombudsman të zgjedhur. Kjo ka ndikuar në efikasitetin e veprimtarisë dhe ka shtuar shqetësimin për mbrojtjen e të drejtave të qytetarëve.

Reagimi i opozitës: Ka munguar veprim konkret në rastin e Koçanit

Opozita ka vlerësuar pozitivisht raportin, por ka kritikuar Ombudsmanin për mungesën e veprimit konkret në rastin e Komunës së Koçanit. Deputetja e PRSD-së, Sonja Mirakovska, ka theksuar nevojën për mbështetje të menjëhershme për njerëzit që kanë vuajtur, duke përmendur raste të trajtimit të vonuar të të rinjve që kanë nevojë për mjete ndihmëse.

“Duhet të keni komunikim të vazhdueshëm me qytetarët që kanë nevojë për të drejta, duke u kujdesur veçanërisht për ata që janë lënduar dhe kanë mbetur në gjendje të vështirë”, – theksoi Mirakovska.

Algoritmi i dështimit: Gjykatat dhe institucione të tjera në qendër të kritikes

Raporti zbulon se gjykatat janë institucioni më i përfshirë në shkelje, por edhe institucione të tjera shtetërore kanë dështuar në mbrojtjen e të drejtave themelore. Kjo ka çuar në një situatë ku qytetarët nuk kanë besim në sistemin e drejtësisë dhe nuk kanë mundësi të marrin drejtësi në kohë.

Ekspertët theksojnë se mungesa e transparencës dhe vonesat e procedurave janë faktorë kyç që kanë rritur numrin e shkeljeve. Ndërkohë, institucione si Avokati i Popullit kanë një rol të rëndësishëm në identifikimin e këtyre problemeve, por mungesa e veprimit të menjëhershëm e bën raportin një dokument alarmues.

Çfarë duhet bërë tani?

Për të përmirësuar situatën, ekspertët dhe deputetët kanë propozuar disa hapa të menjëhershëm:

• Zbatimi i procedurave të shpejta në gjykatat për të shkuruar kohën e zgjidhjes së ankesave;
• Përgjigje të detyrueshme nga institucione të shkelura brenda afatit të paracaktuar;
• Mbështetje e menjëhershme për viktimat e shkeljeve, veçanërisht në raste të trajtimit të vonuar të të rinjve;
• Zgjedhja e një Ombudsmanit të ri për të rivendosur funksionimin normal të institucioneve;
• Monitorim i vazhdueshëm nga Ombudsmani për zbatimin e rekomandimeve të paraqitura në raport.

Përfundim: Një sistem në krizë që kërkon reforma të menjëhershme

Raporti i Avokatit të Popullit për vitin 2025 është një sinjal i kuq për sistemin e drejtësisë shqiptar. Gjykatat, si institucioni më i përfshirë në shkelje, duhet të reformohen menjëherë, ndërsa institucione të tjera duhet të marrin masa konkrete për të përmirësuar mbrojtjen e të drejtave të njeriut. Pa veprim të menjëhershëm, sistemi do të vazhdojë të dështojë në detyrën e tij më të rëndësishme: garantimin e drejtësisë për të gjithë qytetarët.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.