Irani kërcënon ngushticën strategjike Bab al-Mandab: Rreziku për tregtinë globale dhe tregjet e naftës

Irani kërcënon një tjetër ngushticë jetike: Bab al-Mandab në rrezik

Irani dhe aleatët e tij po shqyrtojnë mundësinë e aktivizimit të fronteve të reja, duke përfshirë edhe ngushticën strategjike Bab al-Mandab, si përgjigje ndaj sulmeve të Izraelit kundër Libanit. Ky zhvillim, i raportuar nga mediat iraniane, ka ngritur alarm në tregjet globale, duke sjellë rrezikun e ndërprerjes së rrugës kritike detare që lidh Evropën me Azinë.

Bab al-Mandab, një ngushticë e ngushtë në skajin jugor të Detit të Kuq, është një portë hyrëse e domosdoshme për Kanalin e Suezit, një nga arteriet më të rëndësishme të transportit detar në botë. Vetëm 29 kilometra e gjerë në pikën e saj më të ngushtë, ajo është një zonë e prekshme për sulme, siç kanë treguar edhe incidentet e mëparshme nga rebelët Huthi të Jemenit, të mbështetur nga Irani.

Rëndësia globale e Bab al-Mandab

Pothuajse 15% e tregtisë detare globale kalon nëpër këtë ngushticë, duke e bërë atë një pikë kritike për ekonomitë botërore. Ndërprerja e transportit detar në këtë zonë mund të ketë pasoja të mëdha:

• Shtimi i kostos së transportit: Kompanitë detare do të detyrohen të përdorin rrugë alternative, duke shtuar javë në udhëtime dhe duke rritur shpenzimet për karburant, sigurime dhe paga të detarëve.
• Rritja e çmimeve të naftës: Çmimet e naftës kanë reaguar menjëherë ndaj lajmit, duke treguar ndjeshmërinë e tregjeve ndaj këtij rreziku.
• Rreziku për eksportet e naftës: Arabia Saudite, eksportuesi më i madh i naftës në botë, varet shumë nga kjo rrugë për eksportet e saj, pasi Irani ka mbyllur Ngushticën e Hormuzit.

Ndërprerjet e mëparshme të transportit detar midis viteve 2023 dhe 2025 kanë kushtuar ndoshta 20 miliardë dollarë në vit, sipas vlerësimeve të industrisë. Një mbyllje e re e Bab al-Mandab do të kishte pasoja edhe më të mëdha.

Sulmet e Huthive dhe reagimi i Iranit

Në fund të vitit 2023, rebelët Huthi filluan të sulmojnë anijet tregtare që kalonin nëpër Bab al-Mandab, në shenjë proteste kundër luftës së Izraelit në Gaza. Këto sulme kanë detyruar kompanitë detare të ndryshojnë rrugët e tyre, duke shtuar koston dhe kohën e transportit.

Ndërkohë, zëvendësministri i informacionit në qeverinë rebele Houthi, Mohammed Mansour, ka deklaruar se mbyllja e Bab al-Mandab është një opsion i zbatueshëm, duke kërcënuar se pasojat do të përballohen nga agresorët amerikanë dhe izraelitë.

Përgjigja e tregjeve dhe rreziku për stabilitetin rajonal

Çmimet e naftës kanë reaguar menjëherë ndaj lajmit, duke treguar ndjeshmërinë e tregjeve ndaj këtij rreziku. Një mbyllje e Bab al-Mandab do të kishte një impakt të menjëhershëm në furnizimin me naftë dhe gaz, duke rritur presionin mbi vendet e tjera të rajonit për të gjetur alternativa.

Ndërkohë, komuniteti ndërkombëtar vëzhgon me shqetësim zhvillimet në këtë zonë kritike. Bab al-Mandab nuk është vetëm një ngushticë detare, por edhe një simbol i luftës së proxies në Lindjen e Mesme, ku Irani dhe aleatët e tij përdorin sulmet detare si një mjet presioni kundër Izraelit dhe aleatëve të tij.

Çfarë mund të ndodhë në të ardhmen?

Nëse Irani dhe Huthitë vendosin të aktivizojnë këtë front, rreziku për tregtinë globale dhe stabilitetin e tregjeve të naftës do të rritet shumë. Kompanitë detare do të detyrohen të përshtaten me një mjedis shumë më të rrezikshëm, ndërsa vendet e varura nga nafta do të ndihen presioni i menjëhershëm në furnizim.

Një gjë është e qartë: Bab al-Mandab mbetet një pikë kritike për ekonominë globale, dhe çdo ndërprerje në këtë zonë do të ketë pasoja të gjata për tregtinë, energjinë dhe stabilitetin rajonal.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.