Kuvendi i Maqedonisë së Veriut ballafaqohet me propozimin për ndalimin e shtetësisë së dyfishtë për deputetët

Kuvendi i Maqedonisë së Veriut ballafaqohet me propozimin për ndalimin e shtetësisë së dyfishtë për deputetët

Në një zhvillim të rëndësishëm ligjor, Kuvendi i Republikës së Maqedonisë së Veriut po shqyrton një propozim që mund të ndryshojë përgjithmonë kriteret për zgjedhjen e deputetëve. Propozimi, i cili parashikon ndalimin e shtetësisë së dyfishtë për deputetët, është futur në rend ditore të Komisionit për Çështje Legjislative-Juridike gjatë mbledhjes së datës 27 prill, duke transmetuar një sinjal të qartë për rritjen e kërkesave ndaj përfaqësuesve të popullit.

Iniciativa e këtij propozimi vjen nga partia VMRO-DPMNE, e cila ka paraqitur ndryshime të rëndësishme në Ligjin për deputetët. Sipas tyre, në të ardhmen, një deputet duhet të ketë vetëm shtetësinë maqedonase, duke përjashtuar çdo mundësi për mbajtjen e shtetësisë së një shteti tjetër paralelisht. Ky propozim ka nxitur debate të ashpër midis pushtetit dhe opozitës, duke ngritur pyetje të rëndësishme rreth transparencës dhe barazisë në procesin zgjedhor.

Cilat janë kriteret e reja për deputetët?

Sipas ndryshimeve të propozuara, një person mund të zgjidhet deputet vetëm nëse plotëson këto kushte të rrepta:

• Të jetë vetëm shtetas i Republikës së Maqedonisë së Veriut;
• Të jetë i madh (mbi 18 vjeç);
• Të ketë aftësi vepruese;
• Të jetë i pa dënuar me vendim të formës së prerë me mbi gjashtë muaj burg pa kusht;
• Të mos vuajë dënim me burg në momentin e zgjedhjes.

Mungojnë të dhëna për shtetësinë e dyfishtë të deputetëve aktualë

Një nga problemet më të mëdha që ka nxitur debate është mungesa e të dhënave konkrete për numrin e deputetëve aktualë që kanë shtetësi të dyfishtë. Sipas shërbimeve të Kuvendit, institucioni nuk disponon me informacione të tilla, duke deklaruar se “Kuvendi nuk disponon me të dhëna për shtetësi tjetër të deputetëve, përveç asaj maqedonase”.

Kjo situatë ka bërë që shumë palë të kërkojnë më shumë transparencë dhe kontroll mbi këtë çështje. Ndërkohë, Lidhja Socialdemokrate e Maqedonisë (LSDM) ka propozuar një amendament sipas të cilit deputetët aktualë duhet të dorëzojnë një deklaratë të noterizuar brenda 30 ditëve nga hyrja në fuqi e ligjit, duke deklaruar se posedojnë vetëm shtetësinë maqedonase.

Debatet dhe amendamentet që kanë nisur procesin

Propozimi i VMRO-DPMNE ka nxitur një sërë amendamentesh dhe kundërpropozimesh nga palë të ndryshme politike. Në veçanti, Bejxhan Ilijas, deputet i Partisë Demokratike të Turqve, ka paraqitur 177 amendamente, nga të cilat më shumë se 150 janë mendime për filibuster.

Nga ana tjetër, Partia Liberal-Demokrate dhe disa parti të tjera kanë kërkuar që kriteret e reja të zbatojnë jo vetëm për deputetët, por edhe për të gjithë funksionarët publikë, duke përfshirë kryeministrin, ministrat dhe zëvendësministrat.

Reagimet nga blloku shqiptar dhe shqetësime publike

Propozimi ka takuar rezistencë edhe nga përfaqësuesit e bllokut politik shqiptar, të cilët kanë shprehur shqetësime se ndryshime të tilla mund të çojnë në ndërhyrje edhe në Ligjin për shtetësinë, i cili aktualisht lejon mbajtjen e shtetësisë së dyfishtë. Në këtë kontekst, shumë qytetarë kanë ngritur pyetje nëse kjo ndryshim nuk do të krijojë diskriminim të paligjshëm kundër atyre që kanë lidhje me shtetet fqinje.

Ndërkohë, Kushtetuta e Republikës së Maqedonisë së Veriut garanton të drejtën e shtetësisë, por nuk përcakton kufizime për numrin e shtetësive që mund të ketë një person. Kjo ka bërë që shumë ekspertë të pyesin nëse propozimi i ri është në përputhje me parimet themelore të Kushtetutës.

Shtetësia e dyfishtë: një problem që prek edhe qeverinë

Rasti i Sanja Bozhinovskës, ministre e Energjetikës, Minierave dhe Burimeve Minerale, e cila u zbulua se posedon edhe shtetësi bullgare, dhe i Arben Fetait, zëvendëskryeministër për Politika të Qeverisjes së Mirë, i cili ka edhe shtetësi belge, ka nxitur debate të mëdha. Këto raste kanë bërë që shumë qytetarë të pyesin nëse propozimi i ri është një përgjigje e drejtë ndaj një problemi real apo një masë politike.

Sipas të dhënave zyrtare nga autoritetet bullgare, më shumë se 216 mijë pasaporta bullgare janë lëshuar qytetarëve të Maqedonisë së Veriut, duke treguar se shtetësia e dyfishtë është një realitet i përhapur në rajon.

Çfarë ndodh tani?

Deri më tani, propozimi është në fazën e diskutimit në Komisionin për Çështje Legjislative-Juridike, por nuk ka një afat të caktuar për votimin final. Nëse propozimi miratohet, ai do të kërkojë ndryshime të mëtejshme në Ligjin për deputetët dhe mund të ndikojë edhe në legjislacionin e tjerë që kanë të bëjnë me shtetësinë.

Një gjë është e qartë: ky propozim ka ngritur pyetje të rëndësishme rreth transparencës, barazisë dhe integritetit në sistemin politik të Maqedonisë së Veriut. Nëse do të miratohet, ai mund të vendosë një precedent të ri në rajon, duke ndikuar në mënyrën se si qytetarët dhe politikanët trajtojnë çështjen e shtetësisë.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.