Donald Trump: Irani afër marrëveshjes me SHBA-në katër herë, por tërhiqej në fund

Trump: Irani ka qenë afër marrëveshjes katër apo pesë herë

Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka zbuluar se Irani ka qenë shumë afër arritjes së një marrëveshjeje të plotë me SHBA-në gjatë negociatave të mëparshme, por ka tërhequr dorë në çastin e fundit. Në një intervistë për Fox News, Trump ka deklaruar se ky fenomen ka ndodhur katër ose pesë herë, duke e cilësuar këtë sjellje si të paparashikueshme dhe të çmendur.

“Sa herë që pajtohen, të nesërmen bëhen sikur nuk kemi folur fare”, ka thënë Trump, duke shtuar se Irani nuk ka qenë i besueshëm në procesin e negociatave. “Kjo ka ndodhur katër ose pesë herë. Ka diçka që nuk shkon me ta. Sinqerisht, janë të çmendur”.

Ai ka theksuar se, për shkak të këtij sjelljeje, Irani nuk duhet të ketë në posedim armë bërthamore, duke e cilësuar këtë si një rrezik të madh për sigurinë globale.

Dorëzimi i uraniumit të pasuruar: një mundësi e përmbysur

Trump ka deklaruar gjithashtu se gjatë negociatave të mëparshme, Irani kishte pranuar të dorëzonte rezervat e uraniumit të pasuruar nën kushte të caktuara. “Jo armë bërthamore”, ka thënë ai, duke shtuar: “Ata do të na jepnin pluhurin bërthamor. Çfarëdo që ne dëshironim”.

Në një intervistë tjetër, Trump ka thënë se zyrtarët iranianë i kanë deklaruar SHBA-së se janë gati të dorëzojnë materialin bërthamor, por kanë kërkuar që SHBA-ja të marrë përsipër procesin e nxjerrjes së tij nga vendet e bombarduara. “Iranianët më thanë shumë qartë… se e kanë ndër mend të na japin pluhurin bërthamor, siç e quaj unë”, ka thënë ai.

Zyrtarët iranianë, përfshirë ministrin e Jashtëm Abbas Araqchi, kanë mohuar këto pretendime. Araqchi ka deklaruar se çështja e pasurimit të uraniumit është shumë e ndërlikuar dhe se Irani ka propozuar shtyrjen e negociatave për të arritur një marrëveshje të qëndrueshme.

Lufta në rrezik: Trump dhe Xi Jinping dakord për fundin e konfliktit

Trump ka shtuar se presidenti kinez Xi Jinping është dakord që lufta midis Iranit dhe SHBA-së duhet të përfundojë. Bisedimet për një armëpushim u pezulluan gjatë javës së kaluar, pasi të dy vendet kanë hedhur poshtë propozimet e fundit të njëra-tjetrës.

SHBA-ja dhe Irani kanë mospajtime të mëdha në lidhje me çështje kyçe, duke përfshirë kontrollin mbi Ngushticën e Hormuzit, një rrugë ujore jetike për furnizimin botëror me naftë dhe gaz. Teherani ka insistuar që programi i tij bërthamor është vetëm për qëllime civile, ndërsa SHBA-ja, Izraeli dhe vende të tjera perëndimore kanë akuzuar Iranin për përpjekje për zhvillimin e një bombe atomike.

Trump ka kërcënuar se do të rifillojë sulmet nëse Irani nuk pranon një marrëveshje të re. Në të njëjtën kohë, Teherani ka deklaruar se nuk do ta rihapë Ngushticën e Hormuzit derisa SHBA-ja i jep fund bllokadës ndaj porteve iraniane.

Armiqësia e vazhdueshme dhe rreziku bërthamor

Ndërkohë, SHBA-ja ka ndaluar sulmet e saj muajin e kaluar përmes një armëpushimi të brishtë, i cili vazhdon të jetë në fuqi. Megjithatë, tensionet midis të dy vendeve mbeten të larta, duke rritur rrezikun e një konflikti të mëtejshëm.

Ekspertët kanë theksuar se një marrëveshje e qëndrueshme midis SHBA-së dhe Iranit është e domosdoshme për stabilitetin në rajon dhe për të parandaluar përhapjen e armëve bërthamore. Megjithatë, sjellja e paparashikueshme e Iranit dhe kërkesat e ndryshme të palëve kanë bërë që negociatat të jenë jashtëzakonisht të vështira.

Në këtë kontekst, deklaratat e Donald Trump rreth mundësisë së dorëzimit të uraniumit të pasuruar nga Irani kanë tërhequr vëmendjen e komunitetit ndërkombëtar. Nëse kjo do të realizohej, ajo do të ishte një hap i rëndësishëm drejt reduktimit të tensionit në rajon.

Nga ana tjetër, zyrtarët iranianë kanë theksuar se çështja e pasurimit të uraniumit nuk është aq e thjeshtë sa pretendojnë SHBA-ja. Ata kanë deklaruar se janë gati të diskutojnë, por vetëm në kushte të barabarta dhe duke respektuar interesat e tyre kombëtare.

Perspektiva e ardhshme: mund të arrihet një marrëveshje?

Ekspertët janë të mendimit se, pavarësisht nga tensionet e mëdha, një marrëveshje midis SHBA-së dhe Iranit është e mundur, por kërkon vullnet të ndërsjellë dhe kompromis nga të dyja palët. Nëse Irani do të pranojë të dorëzonte uraniumin e pasuruar dhe të ndalojë programin e tij bërthamor, ajo do të ishte një fitore e madhe për sigurinë globale.

Nga ana tjetër, SHBA-ja duhet të përmbushë kërkesat e Iranit përfundimin e bllokadës dhe respektimin e sovranitetit të tij. Vetëm në këtë mënyrë mund të arrihet një marrëveshje të qëndrueshme që do të shërbejë si model për marrëdhëniet e ardhshme në rajon.

Deri atëherë, komuniteti ndërkombëtar vazhdon të mbajë frymën e shpresës për një zgjidhje paqësore, duke u mbështetur në diplomacinë dhe negociatat si mjet kryesor për të parandaluar një konflikt të mëtejshëm.

Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.