Hyni në Muzeun "Eksodi ’99" në Prishtinë: Një udhëtim përmes dhimbjes së refugjatëve të vitit 1999

Një ekspozitë e rrallë në një vagon treni: Muzeu "Eksodi ’99" hap dyert në Prishtinë

Nga 10 qershori 2026, vizitorët kanë mundësinë të hyjnë në një udhëtim emocional përmes Muzeut "Eksodi ’99", një ekspozitë e vendosur në një vagon treni të përdorur dikur për transport mallrash. Ky projekt i pazakontë, i vendosur në Stacionin e Trenave në Prishtinë (i njohur si "Te Zalli"), përmban 48 rrëfime të mbijetuarve të dëbuar me dhunë nga Kosova në vitin 1999, gjatë konfliktit të fundit të shekullit të kaluar.

Ekspozita, e hapur nga ora 12:00 deri në 20:00, është më shumë se një muze tradicional. Është një dëshmi e gjallë e dhimbjes së qindra mijëra qytetarëve që u detyruan të largohen përmes linjës hekurudhore Prishtinë – Han i Elezit ndërmjet marsit dhe qershorit 1999. Përvoja e tyre, e harruar për shumë vite, rikthehet përmes fotografive, dokumenteve dhe intervistave të mbijetuarve.

Si u krijua ideja për këtë projekt?

Prapa këtij muzeu qëndron Gazmend Ejupi, një artist dhe profesor i arteve që ka punuar për transformimin e hapësirave publike në Angli. Pas kthimit në Kosovë për 8 vite, ai filloi të eksplorojë mënyra për të përkujtuar përvojën e refugjatëve nëpërmjet një mediumi simbolik: trenat që bartën dhimbjen e tyre.

Ejupi shpjegon se ideja erdhi nga dëshira për të shndërruar një objekt të përdorur për transport mallrash në një hapësirë të përkushtuar kujtimit. "Një vagon treni nuk është vetëm metal dhe drurë. Është një dëshmi e lëvizjes së njerëzve, e largimit të tyre, por edhe e shpresës për kthim," thotë ai.

Çfarë mund të shikoni brenda?

Brenda vagonit, vizitorët do të gjejnë:

• Intervista të mbijetuarve: 48 rrëfime të njerëzve që u detyruan të largohen, të mbledhura gjatë viteve të fundit.
• Fotografi dhe dokumente origjinale: materiale që dëshmojnë ngjarjet e vitit 1999.
• Installacione artistike: veprat e Ejupit dhe ekipit të tij që përfaqësojnë dhimbjen dhe shpresën e refugjatëve.
• Një udhëtim përmes kohës: nga momenti i dëbimit deri në përpjekjet për ribashkim.

Pse është ky projekt i rëndësishëm?

Muzeu "Eksodi ’99" nuk është vetëm një ekspozitë historike. Është një thirrje për të mos harruar një nga kapitullët më të errët të historisë së Kosovës. Për shumë vite, historia e refugjatëve të vitit 1999 ka mbetur në hije, por ky projekt dëshiron të ndryshojë atë duke i dhënë zë atyre që kanë mbetur të heshtur.

Siç thotë Ejupi: "Kjo nuk është vetëm për ata që kanë jetuar atë kohë. Është për të gjithë ne, sepse historia e tyre është pjesë e identitetit tonë kombëtar."

Informacione praktike për vizitorët

• Vendndodhja: Stacioni i Trenave në Prishtinë ("Te Zalli").
• Orari: 12:00 – 20:00, të gjitha ditët e javës.
• Çmimi i hyrjes: Falas (donacione vullnetare pranohet).
• Gjuha e ekspozitës: Shqip, anglisht dhe serbisht.

Një vizitë në Muzeun "Eksodi ’99" është më shumë se një udhëtim në të kaluarën. Është një përkujtim i rëndësishëm se si historia mund të ripërsëritet nëse nuk mësojmë nga gabimet e saj.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.