Kriza institucionale në Kosovë: Avokati i Popullit pa mandat, agjencitë e pavarura në rrezik

Kriza institucionale në Kosovë: Avokati i Popullit pa mandat, agjencitë e pavarura në rrezik

Kosova po përballet me një krize institucionale të thellë, e cila prek institucione të rëndësishme të pavarura, duke lënë disa prej tyre pa udhëheqje të ligjshme ose me funksionim të kufizuar. Një nga institucionet më të prekura është Avokati i Popullit, i cili aktualisht funksionon pa mandat të plotë, ndërsa edhe agjencitë e tjera të pavarura janë nën presion të madh.

Avokati i Popullit pa mandat: Një institucion në pritje

Sipas Instituti të Kosovës për Drejtësi (IKD), mandati i Avokatit të Popullit ka skaduar që nga shtatori i vitit të kaluar, duke lënë këtë institucion pa udhëheqje të ligjshme. Pavarësisht se më 10 prill u shpall konkursi për këtë pozicion, shpërbërja e Kuvendit e ka kthyer procesin në pikën zero. IKD thekson se kjo gjendje mund të çojë në ndikime politike të panevojshme në funksionimin e institucioneve.

Një nga shqetësimet kryesore është se, në mungesë të udhëheqjes së ligjshme, institucione të tilla si Avokati i Popullit mund të bëhen objekt i ndikimeve politike, duke e pamundësuar zbatimin e detyrave në mënyrë të pavarur dhe të paanshme.

Agjencitë e pavarura në rrezik: Nga 20 agjenci, 5 udhëhiqen nga ushtrues detyre

Sipas analizave të IKD-së, nga 20 agjenci të pavarura në Kosovë, 5 janë udhëhequr nga ushtrues detyre, ndërsa një agjenci nuk ka fare bord funksional. Kjo gjendje është rezultat i mungesës së stabilitetit institucional dhe krizave politike të përsëritura.

Një shembull i tillë është Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, e cila që nga viti 2021 nuk ka pasur sekretar të emëruar, duke u mbështetur vazhdimisht në ushtrues detyre. Kjo praktikë, sipas ekspertëve, mund të tejkalojë afatin ligjor prej dy vitesh, duke e bërë institucionin joefektiv.

Gjykata Kushtetuese gjithashtu në rrezik

Edhe Gjykata Kushtetuese po përballet me probleme të ngjashme. Për shkak të dështimit të Kuvendit të Kosovës për të plotësuar dy pozicione të vakanta, gjykata funksionon me anëtarë të pakët, duke rrezikuar pavarësinë dhe efikasitetin e saj.

Ministritë gjithashtu në pritje: 7 ministra me ushtrues detyre

Një problem tjetër është ai i ministrive me ushtrues detyre. Aktualisht, janë 7 ministri që funksionojnë në këtë mënyrë, ndërsa në disa raste, bartja nga një pozicion në tjetrin tejkalon afatin ligjor. Kjo praktikë, sipas ekspertëve, dëshmon dështimin e sistemit politik për të përmbushur detyrimet e tij.

Reagimet e ekspertëve: Numri i institucioneve jofunksionale mund të rritet

Avokati Ardian Bajraktari, ish-anëtar i Kuvendit, ka paralajmëruar se numri i institucioneve jofunksionale mund të rritet nëse krizat politike vazhdojnë. Ai ka theksuar se edhe institucione të tilla si KPM (Korporata Publike e Mediave) dhe RTK (Radio Televizioni i Kosovës) janë cilësuar si të komprometuara nga shoqëria civile, duke u akuzuar për ndikim të partisë në pushtet.

Bajraktari ka shtuar se mungesa e stabilitetit institucional është një pasojë e drejtpërdrejtë e krizave politike të përsëritura, duke rrezikuar jo vetëm funksionimin e institucioneve, por edhe besimin e qytetarëve në sistemin demokratik.

Pasojat e krizës institucionale

Kriza institucionale në Kosovë ka pasoja të gjera, duke prekur jo vetëm institucione të pavarura, por edhe besimin e publikut në sistemin gjyqësor dhe administrativ. Nëse kjo gjendje vazhdon, mund të ndodhë një rënie e mëtejshme e efikasitetit institucional, duke e bërë Kosovën më të prekshme ndaj ndikimeve të jashtme dhe duke e dobësuar pozicionin e saj në rajon.

Ekspertët thonë se zgjidhja e këtij problemi kërkon reformën e sistemit zgjedhor, përmirësimin e procesit të emërimit të udhëheqësve institucionale dhe krijimin e një kulture politike të qëndrueshme, e cila mund të garantojë stabilitetin e institucioneve të pavarura.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.