Pacientët me kancer në Kosovë: Mungesa e mbështetjes financiare pas 20 ditësh pushim mjekësor

Pacientët me kancer në Kosovë: Mungesa e mbështetjes financiare pas 20 ditësh pushim mjekësor

Instituti Columbus ka publikuar një raport të rëndësishëm që evidenton mangësitë serioze në mbrojtjen sociale dhe të drejtat e punës për pacientët me kancer në Kosovë. Dokumenti, i titulluar “Politikat e pushimit me pagesë dhe lehtësirave në punë për punonjësit e diagnostikuar me kancer në Kosovë dhe krahasimi me Evropën”, paraqet një analizë të hollësishme të kushtet në të cilat ndodhen pacientët gjatë trajtimit të këtij sëmundje të rëndë.

Trajtimi i kancerit: Një proces afatgjatë pa mbështetje të mjaftueshme

Sipas ekspertes Saranda Ramaj, autore e raportit, trajtimi i kancerit nuk është një proces i thjeshtë që zgjat disa ditë. Ai përfshin operacione, kimioterapi, radioterapi dhe periudha të gjata rikuperimi, duke kërkuar kohë të konsiderueshme për t’u përmirësuar. Megjithatë, sistemi aktual në Kosovë nuk ofron mbështetje të duhur pas përfundimit të 20 ditëve të pushimit mjekësor të kompensuar.

“Një pacient me kancer nuk mund të trajtohet si një person që mungon disa ditë për një sëmundje të zakonshme”, thekson Ramaj. Pas 20 ditëve, pacientët mbeten pa asnjë mekanizëm që garanton vazhdimin e mbështetjes financiare gjatë trajtimit të gjatë. Kjo gjendje e lë shumë familje në pasiguri ekonomike, duke shtuar presionin emocional dhe financiar në një kohë kur duhet të përqendrohen në shërim.

Kosova prapa standardeve evropiane në mbrojtjen e pacientëve

Raporti krahason kushtet në Kosovë me ato në Evropë, duke treguar se vendi ynë është dukshëm mbrapa. Në shumicën e vendeve evropiane, pacientët me sëmundje të rënda kanë të drejtë për pushim mjekësor të zgjatur dhe mbështetje financiare gjatë gjithë periudhës së trajtimit. Në Kosovë, megjithatë, nuk ekziston një skemë funksionale e sigurimeve shoqërore që të mbulojë periudhat e gjata të paaftësisë për punë.

Rezultatet e anketës: Pacientët kërkojnë ndryshime të thella

Në kuadër të hulumtimit janë anketuar 132 pacientë onkologjikë dhe familjarët e tyre, të cilët kanë identifikuar qartë boshllëqet në sistem. Rezultatet janë të alarmuese:

• 73.3% e respondentëve kërkojnë pushim mjekësor më të gjatë se 20 ditë.
• 72.5% kërkojnë mbështetje financiare më të madhe gjatë trajtimit.
• 42% kanë nevojë për fleksibilitet në vendin e punës gjatë rikuperimit.
• 41.2% dëshirojnë rikthim gradual në punë pas trajtimit.
• 36.6% kërkojnë mbrojtje nga largimi prej punës gjatë sëmundjes.
• 29.8% kanë nevojë për mbështetje psikologjike gjatë procesit të trajtimit.

Këto të dhëna dëshmojnë se pacientët me kancer kanë nevojë jo vetëm për trajtim mjekësor, por edhe për siguri ekonomike, mbrojtje të vendit të punës dhe mekanizma që u mundësojnë rikuperimin pa frikën e humbjes së të ardhurave.

Rekomandimet e raportit: Reforma ligjore dhe institucionale

Instituti Columbus rekomandon një sërë ndryshimesh të domosdoshme për të përmirësuar kushtet e pacientëve:

• Zgjatja e periudhës së mbështetjes financiare për pacientët me sëmundje të rënda.
• Krijimi i një skeme funksionale të sigurimeve shoqërore për zëvendësimin e pagës gjatë sëmundjes afatgjatë.
• Vendosja e mekanizmave për fleksibilitet dhe rikthim gradual në punë.
• Mbrojtja ligjore kundër largimit prej punës gjatë trajtimit.
• Mbështetja psikologjike dhe sociale për pacientët dhe familjarët e tyre.

Thirrja e institucioneve për veprim të menjëhershëm

Instituti Columbus i bën thirrje institucioneve përgjegjëse—Ministria e Shëndetësisë, Ministria e Punës dhe Sigurimeve Sociale, si dhe parlamenti—të ndërmarrin hapa konkretë për të përmirësuar kushtet e pacientëve me kancer. Pa ndryshime të menjëhershme, shumë persona do të vazhdojnë të përballen me pasiguri financiare dhe profesionale në një kohë kur kanë më së shumti nevojë për mbështetje.

Raporti përfundon me një mesazh të qartë: Trajtimi i kancerit nuk duhet të jetë një luftë e vetmuar. Pacientët kanë të drejtë për mbështetje të plotë, jo vetëm mjekësore, por edhe ekonomike dhe sociale. Vetëm përmes reformave të duhura mund të garantohen kushtet e duhura për një rikuperim të suksesshëm.

Burimi i lajmit: orainfo.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.