Rritja e veprave penale nga fëmijët në Maqedoninë e Veriut: statistika alarmuese dhe sfidat sociale

Rritja e veprave penale nga fëmijët në Maqedoninë e Veriut: statistika alarmuese dhe sfidat sociale

Sipas të dhënave të fundit të Entit Shtetëror të Statistikave të Maqedonisë së Veriut, numri i fëmijëve që kanë kryer vepra penale ka shënuar një rritje të dukshme gjatë vitit 2025, duke theksuar kështu një problem të rëndësishëm social dhe ligjor. Kjo situatë ka nxitur shqetësime të thella midis autoriteteve dhe ekspertëve, të cilët theksojnë nevojën për masa të menjëhershme për të parandaluar përkeqësimin e këtij fenomeni.

Statistikat e alarmuara: rritje e autorëve të vegjël të veprave penale

Një nga të dhënat më shqetësuese është rritja e numrit të fëmijëve të denoncuar si autorë të veprave penale, e cila ka arritur në 3.9% krahasuar me vitin 2024. Në të njëjtën kohë, numri i fëmijëve të dënuar ka pësuar një rënie të dukshme prej 34.7%, duke treguar se sistemi gjyqësor po përballon sfida të reja në trajtimin e këtij problemi.

Përveç kësaj, janë evidentuar ndryshime të tjera të rëndësishme në strukturën e kriminalitetit të fëmijëve:

• Rritje e autorëve të njohur të veprave penale: 6.5% më shumë se në vitin e kaluar.
• Zbritje e numrit të të akuzuarve të rritur: 7.7% më pak se në vitin 2024.
• Rënie e numrit të të dënuarve: 5.7% më pak se në vitin paraprak.

Llojet e veprave penale të kryera nga fëmijët

Nga 305 fëmijë të akuzuar gjatë një viti, 53 janë përgjegjës për akte kriminale kundër jetës dhe trupit, ndërsa 4 janë akuzuar për akte kundër lirisë dhe të drejtave të njeriut. Përveç kësaj, janë regjistruar edhe 22 raste kundër lirisë gjinore dhe moralit gjinor, 19 kundër shëndetit të njerëzve, 98 kundër pronës, 38 kundër sigurisë në trafik dhe 62 kundër rendit publik.

Në të njëjtën periudhë, janë dënuar 196 fëmijë, ndërsa 505 janë denoncuar, duke treguar se sistemi gjyqësor po përballon një barrë të madhe në trajtimin e këtyre rasteve.

Dhuna në familje: një problem i përhapur dhe në rritje

Raporti vjetor i Ministrisë së Punëve të Brendshme (MPB) ka nxjerrë në pah një problem të rëndësishëm social: dhuna në familje. Në vitin 2025 janë regjistruar 1.195 raste të dhunës në familje, me 1.243 autorë dhe 1.275 viktima të identifikuar. Gjithsej janë raportuar 5.436 ankesa, shumica e të cilave janë për keqtrajtim psikik.

Këto të dhëna tregojnë një rritje prej 10% të rasteve të dhunës në familje krahasuar me vitin e kaluar, duke theksuar se ky problem mbetet një nga sfidat më të mëdha sociale dhe të sigurisë në vend.

Analiza e ekspertëve: pse po rritet kriminaliteti i fëmijëve?

Ekspertët në fushën e sociologjisë dhe psikologjisë kanë dhënë shpjegime të ndryshme për këtë fenomen. Ndër faktorët kryesorë janë përmendur:

• Mungesa e mbikëqyrjes së duhur nga prindërit: Shumë fëmijë janë të lënë në mungesë të kontrollit të rregullt nga familja, duke u ekspozuar ndikimeve negative nga mjedisi i tyre.


• Përdorimi i tepërt i teknologjisë dhe rrjeteve sociale: Interneti dhe platformat dixhitale kanë bërë që fëmijët të ekspozohen ndaj përmbajtjeve të dhunshme ose të paligjshme, duke ndikuar në sjelljen e tyre.


• Problemet ekonomike dhe sociale: Varfëria, papunësia dhe mungesa e mundësive për zhvillim personal janë faktorë që kontribuojnë në rritjen e kriminalitetit të fëmijëve.


• Mungesa e programeve edukative dhe parandaluese: Shumë shkolla dhe komunitete nuk kanë programe të mjaftueshme për të edukuar fëmijët rreth rrezikut të veprave penale dhe pasojave të tyre.

Çfarë duhet bërë për të përmirësuar situatën?

Për të luftuar këtë problem, ekspertët dhe autoritetet kanë propozuar një sërë masash:

• Forcimi i mbikëqyrjes familjare: Prindërit duhet të jenë më të angazhuar në jetën e fëmijëve të tyre, duke u siguruar një mjedis të shëndetshëm dhe të kontrolluar.


• Programet edukative në shkolla: Duhet të zhvillohen aktivitete që të edukojnë fëmijët rreth rrezikut të veprave penale, si dhe rreth të drejtave dhe detyrimeve të tyre.


• Kontrolli i përmbajtjeve në internet: Autoritetet duhet të intensifikojnë kontrollin mbi përmbajtjet e paligjshme në rrjete sociale dhe platformat dixhitale.


• Përfshirja e komunitetit: Organizatat joqeveritare dhe komuniteti lokal duhet të luajnë një rol aktiv në parandalimin e kriminalitetit të fëmijëve, duke ofruar mbështetje dhe udhëzim.

Perspektiva për të ardhmen

Nëse situata nuk përmirësohet, rreziku i rritjes së kriminalitetit të fëmijëve mund të ketë pasoja të rënda për shoqërinë e Maqedonisë së Veriut. Është thelbësore që të gjitha palët përfshirëse – familja, shkolla, autoritetet dhe komuniteti – të bashkëpunojnë për të krijuar një mjedis të sigurt dhe të shëndetshëm për fëmijët.

Vetëm përmes një qasjeje të ndërlidhur dhe të qëndrueshme mund të arrihet një ndryshim pozitiv, duke u siguruar një të ardhme më të mirë për brezat e rinj të vendit.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.