Shqiptarët në Serbi: Pse duhet të ndalojmë përdorimin e termit "Lugina e Preshevës"?

Një emërtim i gabuar që copëton interesat kombëtare Termi „Lugina e Preshevës“ është bërë sinonim për shqiptarët në Serbi, por ky emërtim nuk është vetëm i pasaktë gjeografikisht, por edhe i dëmshëm politikisht. Në vend të tij, duhet përdor...

qershor 19, 2026 - 09:00
Shqiptarët në Serbi: Pse duhet të ndalojmë përdorimin e termit "Lugina e Preshevës"?

Një emërtim i gabuar që copëton interesat kombëtare

Termi „Lugina e Preshevës“ është bërë sinonim për shqiptarët në Serbi, por ky emërtim nuk është vetëm i pasaktë gjeografikisht, por edhe i dëmshëm politikisht. Në vend të tij, duhet përdorur „Krahina e Medvegjës, Preshevës dhe Bujanocit“, një term që mban vlerë juridike dhe politike të padiskutueshme.

Si Serbia e imponoi termin „Lugina“ për të zvogëluar rëndësinë e rajonit

Termi „Lugina e Preshevës“ nuk erdhi rastësisht. Pas konfliktit të vitit 2001 dhe Marrëveshjes së Konçulit, Beogradi filloi një fushatë të planifikuar për të zëvendësuar termin historik „Kosova Lindore“. Qëllimi ishte i qartë:

  • Të zvogëlojë statusin e rajonit nga një krahinë autonome me të drejta kolektive në një zonë lokale të izoluar.
  • Të ndajë tri komunat (Medvegjë, Preshevë, Bujanoc) në dy rrethe administrative të ndryshme (Pçinjë dhe Jabllanicë), duke dobësuar unitetin e tyre.
  • Të minimizojë rëndësinë e Medvegjës, e cila nuk është pjesë e asnjë „lugine“ gjeografike.

Pasojat e përdorimit të termit „Lugina“

Përdorimi i këtij termi ka sjellë pasoja të rënda:

  • Izolimi i Medvegjës nga debati publik dhe diplomatik, duke lejuar Beogradin të kryejë një spastrim demografik të heshtur përmes pasivizimit të adresave.
  • Një reduktim të statusit politik të rajonit, duke e trajtuar atë si një zonë margjinale në vend të një krahine me të drejta të veçanta.
  • Ndërprerja e lidhjes historike me Referendumin e 1992, ku popullsia e tre komunave votoi si njësi e vetme për autonomi.

Pse „Krahina“ është termi i saktë dhe i nevojshëm

Në diplomaci, emërtimi i saktë është armë e fuqishme. Ndërsa „lugina“ është një term gjeografik i thjeshtë, „krahinë“ mbart një peshë juridiko-politike:

  • Njohja e rajonit si një tërësi të pandashme, duke refuzuar copëtimin administrativ të Serbisë.
  • Rikthimi i vullnetit të popullsisë nga Referendumi i 1992, i cili dëshmoi unitetin e tre komunave.
  • Pengimi i strategjive serbe për minimizimin e të drejtave kolektive të shqiptarëve në rajon.

Çfarë duhet bërë tani?

Nuk është mjaft të flasim për ndryshim – duhet të veprojmë. Institucionet në Prishtinë dhe Tiranë, si dhe mediat shqiptare, duhet të:

  • Ndalojnë përdorimin e termit „Lugina e Preshevës“ dhe zëvendësojnë atë me „Krahina e Medvegjës, Preshevës dhe Bujanocit“.
  • Ngritin ndërgjegjësimin publik për rëndësinë e këtij emërtimi në mbrojtjen e interesave kombëtare.
  • Kërkojnë njohjen ndërkombëtare të këtij termi në negociatat e ardhshme.

Pranimi i termave të imponuar është hapi i parë drejt nënshkrimit politik. Nëse lejojmë që ky mashtrim të vazhdojë, po lejojmë që Serbia të copëtojë këtë territor edhe në realitet. Koha për ndryshim është tani.


Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.