Rënia e lindshmërisë në Maqedoni: një alarm për shëndetin riprodhues dhe të ardhmen e vendit

Rënia e lindshmërisë në Maqedoni: një alarm për shëndetin riprodhues dhe të ardhmen e vendit

Vitin e kaluar, në Maqedoni u regjistruan vetëm 15.500 lindje, duke treguar një rënie të ndjeshme të 30% krahasuar me dhjetë vjet më parë, kur numri i të porsalindurve ishte rreth 23.000. Këto të dhëna, të publikuar nga Klinika e Gjinekologjisë dhe Obstetrikës (KGJO) gjatë Javës së shëndetit të gruas 2026, janë një sinjal i qartë për sfidat demografike që po përballon vendi.

Shëndeti riprodhues: një prioritet kombëtar

Prof. dr. Elena Xhikova, nga Klinika e Gjinekologjisë dhe Obstetrikës, theksoi se rënia e lindshmërisë nuk është thjesht një numër, por një alarm për shoqërinë. Ajo theu theksin tek edukimi i grave që nga fëmijëria, duke iu drejtuar institucioneve për të siguruar që ato të jenë të informuara për shëndetin e tyre riprodhues.

“Gratë duhet të mësojnë që në moshën shkollore se si të ruajnë shëndetin e tyre, veçanërisht gjatë periudhës riprodhuese dhe shtatzënisë, kur janë më të prekshme”, deklaroi ajo. Examinimet e rregullta obstetrike gjatë shtatzënisë janë thelbësore, pasi mjekësia moderne ofron metoda për parandalimin e ndërlikimeve që mund të ndikojnë negativisht në shëndetin e nënës dhe foshnjës.

Të dhënat që alarmojnë: popullsia në rënie

Sipas Entit Shtetëror të Statistikave, popullsia e Maqedonisë u ul me 4.140 persona në vitin 2024. Kjo rënie është konfirmuar edhe nga Eurostat, i cili raportoi se shkalla e fertilitetit ka ndjerë një rënie të vazhdueshme gjatë dekadës së fundit: nga 1.52 fëmijë për grua në vitin 2004, në 1.44 në vitin 2024. Ky nivel është dukshëm nën 2.1 fëmijë për grua, kufiri i nevojshëm për ripërtëritjen natyrore të popullsisë.

Një sfidë që kërkon veprim të menjëhershëm

Prof. Xhikova bëri thirrje për një kujdes të përgjithshëm për shëndetin e grave, duke theksuar se “shëndeti i tyre është themeli i çdo shoqërie dhe familjeje”. Ajo theksoi se të porsalindurit janë shpresa për të ardhmen e vendit, duke iu drejtuar institucioneve për të ndërmarrë masa konkrete.

Nga ana tjetër, Eurostat ka treguar se rënia e fertilitetit nuk është një problem vetëm për Maqedoninë, por për të gjithë Evropën, duke e bërë këtë sfidë edhe më urgjente për të gjitha vendet.

Çfarë mund të bëhet?

Për të përmirësuar situatën, ekspertët rekomandojnë:

• Edukimi i grave që nga mosha e re për shëndetin riprodhues.
• Kujdesi prenatal i rregullt gjatë shtatzënisë për parandalimin e ndërlikimeve.
• Politika sociale që mbështet familjet dhe gratë në procesin e lindjes.
• Nxitja e fertilitetit përmes mbështetjes ekonomike dhe sociale për familjet me fëmijë.

Nëse nuk veprohet me shpejtësi, rënia e popullsisë mund të ketë pasoja të rënda për ekonominë dhe stabilitetin social të vendit.

Me një qasje të përbashkët nga qeveria, institucione mjekësore dhe shoqëria civile, Maqedonia mund të përmirësojë shëndetin riprodhues dhe të garantojë një të ardhme më të qëndrueshme për të gjithë qytetarët e saj.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.