Skandal në shëndetësi: Borxhe të dyshimta, pajisje të papërdorura dhe pagesa të papërshtatshme në Institutin e Shëndetit Publik

Skandal në shëndetësi: Borxhe të dyshimta, pajisje të papërdorura dhe pagesa të papërshtatshme në Institutin e Shëndetit Publik

Një auditim i fundit në Institutin e Shëndetit Publik ka zbuluar një sërë dobësish kritike në menaxhimin financiar dhe operacional, duke ngritur shqetësime serioze për transparencën dhe ligjshmërinë e institucioneve publike në fushën e shëndetësisë. Raporti i auditorëve, i cili vë në dyshim vërtetësinë e pasqyrave financiare për vitin 2024, paraqet një situatë të ndërlikuar, ku borxhet e papaguara, pajisjet mjekësore të papërdorura dhe pagesat e papërshtatshme janë vetëm disa nga problemet që kanë dalë në dritë. ---

Borxhe të papaguara dhe pagesa të dyshimta

Auditimi ka zbuluar se Instituti nuk ka ndërmarrë masa efektive për mbledhjen e kërkesave financiare që kalojnë 18 milionë denarë dhe janë më të vjetra se tre vjet. Kjo gjë ka çuar në një mbipopullim të borxheve dhe një rrezik të lartë financiar për institucionin. Sipas raportit, transaksionet nuk janë regjistruar me saktësi, duke lënë hapësira për manipulime ose gabime të paqëllimshme.

Një nga problemet më të mëdha është mungesa e bazës së hollësishme për këto kërkesa. Auditorët kanë kërkuar që institucioni të përcaktojë origjinën e tyre dhe të regjistrojnë plotësisht këto shuma në sistemet kontabël. Gjithashtu, është theksuar nevoja për mbledhjen e tyre në kohë të duhur, duke parandaluar rritjen e borxheve të papaguara. ---

Pajisje mjekësore të papërdorura dhe mospërputhje në prokurime

Një tjetër zbulim alarmues është se disa pajisje mjekësore të blera me shuma të mëdha nuk janë vënë në përdorim. Kjo gjë nuk vetëm që paraqet një humbje financiare të rëndë, por edhe një çështje etike, pasi pajisjet e nevojshme për pacientët nuk janë të disponueshme. Auditorët kanë kërkuar një inventar të plotë dhe të saktë të të gjitha furnizimeve mjekësore, duke theksuar nevojën për regjistrime të drejta në raportet financiare.

Në fushën e prokurimeve publike, janë identifikuar parregullsi të shumta, duke përfshirë:

• Mospërputhje në dhënien me qira të ambienteve të biznesit;
• Pagesa të papërshtatshme për personat e punësuar me kontrata pune;
• Mungesë e dokumentacionit të duhur për pagesat e shtesave;
• Procedura jo të zbatueshme në proceset e blerjes së pajisjeve mjekësore.

Këto çrregullime kanë ndikuar negativisht në efikasitetin dhe besueshmërinë e institucioneve shëndetësore, duke rritur dyshimin e publikut ndaj menaxhimit të tyre. ---

Një auditim i përsëritur me rekomandime të pazbatuara

Ky nuk është auditimi i parë i pafavorshëm për Institutin e Shëndetit Publik. Në një raport të mëparshëm, auditorët kishin shprehur një mendim të pafavorshëm për veprimtarinë e institucioni, duke lënë rekomandime të ndryshme. Sipas shqyrtimit të fundit, disa nga këto rekomandime kanë mbetur të pazbatuara ose janë zbatuar vetëm pjesërisht.

Ndër problemet që janë identifikuar përsëri janë:

• Mungesa e kontrollit të brendshëm në menaxhimin e fondeve;
• Regjistrime të pasakta në sistemet financiare;
• Mosrespektimi i rregulloreve ligjore në proceset e punës;
• Pajisje të papërdorura pa asnjë justifikim të qartë.

Kjo gjë tregon një mungesë të vazhdueshme të përgjegjësisë dhe një sistem të dobët të kontrollit brenda institucioneve publike. ---

Çfarë duhet të bëjë Instituti për të përmirësuar gjendjen?

Sipas raportit të auditorëve, Instituti i Shëndetit Publik duhet të ndërmarrë veprime të menjëhershme për të korrigjuar problemet e identifikuara. Ndër rekomandimet kryesore janë:

• Krijimi i një sistemi të ri kontabël që të garantojë regjistrime të sakta dhe të plotë;
• Mbledhja e menjëhershme e borxheve të papaguara, duke përcaktuar baza të qarta për këto kërkesa;
• Vendosja në përdorim e pajisjeve mjekësore që janë blerë por nuk janë përdorur;
• Rishikimi i të gjitha kontratave të punës dhe pagesat e personelit, duke siguruar që të gjitha pagesat të bëhen në bazë të provave të punës së kryer;
• Zbatimi i rekomandimeve të mëparshme që kanë mbetur të pazbatuara;
• Miratimi nga Ministria e Financave për të gjithë personat e angazhuar me kontrata shërbimi.

Për më tepër, auditorët kanë kërkuar që institucioni të përfshihet në një plan rikuperimi financiar, duke garantuar që të gjitha problemet të korrigjohen në një afat të caktuar. Nëse këto masa nuk do të zbatohen me seriozitet, rreziku i një skandali të mëtejshëm është i lartë, duke prekur jo vetëm institucionin, por edhe besimin e publikut në sistemin e shëndetësisë. ---

Pasojat e një menaxhimi të dobët në shëndetësi

Problemet e identifikuara në Institutin e Shëndetit Publik nuk janë vetëm çështje financiare, por kanë pasojë të drejtpërdrejta për pacientët. Pajisjet mjekësore të papërdorura mund të nënkuptojnë mungesë të trajtimeve të nevojshme, ndërsa borxhet e papaguara mund të ndikojnë në cilësinë e shërbimeve të ofruara.

Në një kontekst më të gjerë, kjo situatë ngrit pyetje serioze për menaxhimin e institucioneve publike në Shqipëri. Nëse institucione të tilla si Instituti i Shëndetit Publik nuk mund të garantojnë transparencën dhe përgjegjësinë, atëherë besimi i publikut në sistemin e shëndetësisë do të vuhet rëndë. ---

Çfarë duhet të bëjnë qytetarët?

Qytetarët kanë të drejtë të jenë të informuar për gjendjen e institucioneve që financohen nga të hollat publike. Nëse Instituti i Shëndetit Publik nuk arrin të korrigjojë problemet e identifikuara, atëherë publiku duhet të kërkojë llogari nga autoritetet përkatëse.

Ndër veprime që mund të ndërmarrë publiku janë:

• Kërkesa për transparencë nga institucioni dhe Ministria e Shëndetësisë;
• Raportimi i çështjeve të dyshimta te institucione të tilla si Kuvendi ose Ombudsmeni;
• Mbështetja e medias për të ndjekur zhvillimet dhe të sigurojë që problemet të trajtohen me seriozitet;
• Pjesëmarrja në diskutime publike për përmirësimin e sistemit të shëndetësisë.

---

Perspektiva për të ardhmen

Nëse Instituti i Shëndetit Publik do të ndërmarrë veprime konkrete për të korrigjuar problemet e identifikuara, atëherë ka mundësi që situata të përmirësohet në një afat të shkurtër. Megjithatë, nëse mungesa e përgjegjësisë vazhdon, rreziku i një skandali të mëtejshëm është i lartë.

Në një kohë kur kërkesat për shërbime shëndetësore janë në rritje, është e domosdoshme që institucione të tilla të funksionojnë me transparencë, efikasitet dhe përgjegjësi. Vetëm në këtë mënyrë mund të garantohen shërbime cilësore për të gjithë qytetarët.

Në fund, ky auditim duhet të shërbejë si një sinjal alarmi për të gjitha institucionet publike në Shqipëri, duke treguar se menaxhimi i dobët ka pasoja të rënda jo vetëm financiare, por edhe sociale.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.