Tri vaksina kundër Ebolës: Lufta kundër kohës për të frenuar shpërthimin e rrezikshëm

Tri vaksina kundër Ebolës: Lufta kundër kohës për të frenuar shpërthimin e rrezikshëm Në një garë kundër kohës, shkencëtarët po angazhohen për të zhvilluar tri vaksina të reja kundër Ebolës, një virus i cili ka marrë jetën e gati 250 njerë...

qershor 2, 2026 - 18:00
Tri vaksina kundër Ebolës: Lufta kundër kohës për të frenuar shpërthimin e rrezikshëm

Tri vaksina kundër Ebolës: Lufta kundër kohës për të frenuar shpërthimin e rrezikshëm

Në një garë kundër kohës, shkencëtarët po angazhohen për të zhvilluar tri vaksina të reja kundër Ebolës, një virus i cili ka marrë jetën e gati 250 njerëzve në Afrikën Qendrore. Ky shpërthim i ri, i cili po përhapet në zona me burime të kufizuara shëndetësore, ka ngritur alarmimin ndërkombëtar për një krizë të mundshme të ngjashme me atë të viteve 2014–2016, kur u infektuan mbi 29,000 njerëz dhe vdiqën më shumë se 11,000.

Një nga organizatat që po udhëheq këtë përpjekje është Iniciativa Ndërkombëtare për Vaksinat e AIDS-it (IAVI), e cila po punon për një vaksinë të modifikuar kundër specieve Bundibugyo të Ebolës. Dr. Mark Feinberg, drejtuesi i IAVI-së, ka deklaruar se situata është kritike dhe se zhvillimi i një vaksine është një prioritet absolut. “Mendoj se po tregon se do të jetë një shpërthim po aq i rëndë sa ai, nëse jo edhe më i keq,” ka thënë ai.

Ndërkohë, Universiteti i Oksfordit dhe kompania farmaceutike Moderna po angazhohen në zhvillimin e vaksinave të tyre kundër të njëjtës specie. Koalicioni për Inovacionet e Përgatitjes ndaj Epidemive (CEPI), i cili financon këto projekte, ka theksuar se “çdo ditë është e rëndësishme” në luftën kundër këtij shpërthimi.

Shpërthimi aktual dhe rreziqet e tij

Sipas të dhënave më të fundit, janë regjistruar më shumë se 1,000 raste të dyshuara të Ebolës në Republikën Demokratike të Kongos, ndërsa në Ugandën fqinje janë konfirmuar nëntë raste. Organizata humanitare Médecins Sans Frontières (MSF) ka përshkruar situatën si “thellësisht alarmante”, duke theksuar se kurrë më parë nuk janë regjistruar kaq shumë raste kaq shpejt.

Ebola ka gjashtë variante të njohura, por vetëm tre prej tyre shkaktojnë shpërthime epidemike. Specia më e zakonshme, Zaire, ka një vaksinë të miratuar, por shpërthimi aktual po shkaktohet nga specia Bundibugyo, e cila është parë vetëm dy herë më parë dhe nuk ka një vaksinë të miratuar.

Teknologjitë e ndryshme për mbrojtje imunitar

IAVI po përdor një virus të gjallë, por të padëmshëm, i cili përmban glikoproteinën e Ebolës. Kjo teknologji ka treguar rezultate të premtuara në testet me majmunë, duke siguruar pothuajse 100% mbrojtje. Sidoqoftë, përgatitja e vaksinës për prova klinike do të marrë shtatë deri në nëntë muaj, megjithëse janë duke u bërë përpjekje për ta shpejtuar këtë proces.

Ndërkohë, Moderna po përdor teknologjinë e saj mRNA, e cila u përdor për zhvillimin e shpejtë të vaksinave kundër Covid-19, për të luftuar specien Bundibugyo. Universiteti i Oksfordit gjithashtu po punon në një vaksinë të re, e cila është parashikuar të jetë gati për prova klinike brenda dy deri në tre muajsh.

Të tre projektet kanë një qëllim të përbashkët: të mësojnë sistemin imunitar të njohë strukturën e virusit, të njohur si glikoproteina Bundibugyo. Megjithatë, secila përdor një teknologji të ndryshme:

  • IAVI: Përdor një virus të gjallë, por të padëmshëm, i cili përmban glikoproteinën e Ebolës.
  • Moderna: Dërgon një copëz kodi gjenetik që udhëzon ndërtimin e glikoproteinës, duke i lejuar trupin të sulmojë virusin.
  • Universiteti i Oksfordit: Përdor një qasje të ngjashme me atë të IAVI-së, duke synuar të krijojë një mbrojtje të qëndrueshme.

Perspektivat e ardhshme dhe sfidat

Edhe pse janë duke u bërë përpjekje të mëdha për të shpejtuar procesin, zhvillimi i një vaksine të sigurt dhe efektive kundër Ebolës mbetet një sfidë e madhe. Ndryshimet në teknologji mund të ndikojnë në nivelin e mbrojtjes ose në numrin e dozave të nevojshme, duke bërë që të gjitha këto variabla të duhet të testohet në prova klinike.

Në këtë kontekst, CEPI ka theksuar se koha është kundër tyre, duke iu drejtuar komunitetit ndërkombëtar për mbështetje të mëtejshme. “Ne duhet të veprojmë shpejt dhe vendimmarrësisht për të parandaluar një katastrofë të mëtejshme,” ka thënë një përfaqësues i organizatës.

Nëse do të suksesojnë, këto vaksina mund të jenë një hap i madh në luftën kundër Ebolës dhe një mbrojtje e rëndësishme për popullatat e prekura. Deri atëherë, komuniteti ndërkombëtar mbetet në pritje të rezultateve të provave klinike, duke shpresuar se koha do t’i japi mundësinë e duhur për të fituar këtë garë kundër kohës.


Burimi i lajmit: opinion.al
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.