Ministri i Brendshëm: Ndryshime ligjore për largimin urgjent të dhunuesve nga viktimat

Ministri i Brendshëm: Ndryshime ligjore për largimin urgjent të dhunuesve nga viktimat

Në një njoftim të rëndësishëm për luftën kundër dhunës në familje dhe dhunës ndaj grave në Maqedoninë e Veriut, ministri i Punëve të Brendshme, Pançe Toshkovski, ka deklaruar se institucioni i tij po përgatit ndryshime të rëndësishme ligjore. Këto ndryshime do të lejojnë policinë të ndërmarrë veprime urgjente për të larguar dhunuesit nga viktimat, duke i dhënë fund një sistemi që ka dështuar për vite me radhë në mbrojtjen e të prekurve.

Sipas Toshkovskit, problemet në trajtimin e dhunës në familje janë grumbulluar për vite me radhë. Institucionet shtetërore kanë reaguar shumë vonë, duke lejuar që situata të përshkallëzohet në mënyrë të pakontrollueshme. Në periudhën nga viti 2018 deri në vitin 2025, janë regjistruar 42 vrasje, 24 tentativa vrasjeje dhe 192 lëndime të rënda trupore si pasojë e dhunës në familje. Nga 44,700 raste të dhunës, vetëm 33,000 janë trajtuar si ankesë, ndërsa pothuajse 3,000 si kundërvajtje dhe 8,500 si vepra penale.

Vonesa e institucioneve ka kushtuar jetë

“Ky nuk është një problem që u krijua dje, por një problem që ka qenë duke u grumbulluar për vite. Institucionet kanë reaguar shumë vonë, duke lejuuar që dhuna të përshkallëzohet në vend që të ndërhyhet në kohën e duhur”, tha Toshkovski. Ai theksoi se një reagim i shpejtë dhe i koordinuar midis institucioneve mund të kishte parandaluar shumë tragjedi, duke përfshirë edhe atë të 2 marsit 2026, kur një grua dhe vajza e saj gjashtëvjeçare humbën jetën pas shumë vitesh dhune në familje.

Ministria e Punëve të Brendshme ka një rol kyç në këtë luftë, pasi policia është shpesh institucioni i parë që hyn në kontakt me viktimën. Megjithatë, Toshkovski theksoi se policia nuk mund të veprojë vetë. Është thelbësore që Qendrat e Punëve Sociale, Prokuroria dhe Gjykata të veprojnë në kohë dhe në mënyrë të koordinuar për të siguruar mbrojtjen e viktimës.

Ndryshime ligjore për mbrojtje të menjëhershme

Për të përmirësuar këtë situatë, Ministria e Punëve të Brendshme po punon në ndryshime të rëndësishme ligjore. Këto ndryshime do të lejojnë një oficer policie, bazuar në një vlerësim të rrezikut, të lëshojë një masë urgjente për të mbrojtur viktimën. Kjo masë do të mund të përfshijë largimin e dhunuesit nga shtëpia, ndalimin e kontaktit me viktimën dhe ndalimin e afrojes së tij në zonën e banimit të viktimës.

Masat urgjente do të jenë të vlefshme për 48 orë, me mundësi që Gjykata t’i zgjasë ato deri në 30 ditë. Ky ndryshim do të sigurojë që viktimat të mos detyrohen të kalojnë nëpër labirintet institucionale, duke u lënë të prekura nga dhuna gjatë procesit.

Dobësitë e sistemit aktual

Sistemi aktual ka shumë dobësi. Sipas Stojne Miteva nga shoqata “Skaj Plus”, policia është e detyruar të bëjë një vlerësim të rrezikut, por shumë raste mbeten vetëm si ankesë. Në këto raste, abuzuesit shpesh marrin vetëm paralajmërime, duke i lënë viktimat pa mbrojtje të vërtetë.

Katerina Koteska Stisniovska, avokate dhe aktiviste për të drejtat e grave, theksoi se Konventa e Stambollit kërkon që institucionet të mos detyrojnë viktimat të pajtohen me abuzuesit. Megjithatë, në praktikë, shumë institucione përpiqen të ruajnë familjen në vend që të mbrojnë viktimën. Kjo sjell rrezikun që abuzuesit të ndihen të pavetëdijshëm për pasolet e veprimeve të tyre, duke inkurajuar dhunën të përsëritet.

Kamerat trupore për dokumentim të saktë

Përveç ndryshimeve ligjore, Ministria e Punëve të Brendshme po punon edhe për të futur kamera trupore për oficerët e policisë. Kjo do të sigurojë dokumentim të saktë të ngjarjeve gjatë ndërhyrjeve, duke eliminuar mundësinë e interpretimeve të ndryshme ose relativizimit të situatës.

“Është e rëndësishme jo vetëm të ndërhyhet në kohën e duhur, por edhe të dokumentohet saktësisht ajo që ndodh gjatë ndërhyrjes. Kjo do të ndihmojë në mbrojtjen e të drejtave të viktimës dhe në sigurimin e drejtësisë”, tha Toshkovski.

Një hap përpara në luftën kundër dhunës

Ndryshimet ligjore që po përgatiten nga Ministria e Punëve të Brendshme janë një hap i rëndësishëm përpara në luftën kundër dhunës në familje dhe dhunës ndaj grave. Megjithatë, është e qartë se kjo duhet të shoqërohet me një ndryshim të thellë në mentalitetin e institucioneve dhe shoqërisë në tërësi. Vetëm në këtë mënyrë mund të arrihet një mbrojtje e vërtetë për viktimat dhe një shoqëri pa dhunë.

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.