UÇK-ja fitoi në Haraçinë: Betaja që ndryshoi luftën e 2001

Beteja e Haraçinës: Një vendim i rrezikshëm por vendimtar

Në vitin 2001, UÇK-ja mori një nga vendimet më të rrezikshme dhe strategjike të luftës së saj kundër forcave qeveritare maqedonase. Në shtabin e Ushtrisë Çlirimtare Kombëtare, u vendos që njësitë shqiptare të futen afër Shkupit, në fshatin Haraçinë, me qëllim që të provokojnë një dyluftim të pabarabartë dhe të përshpejtojnë përfundimin e luftës. Ky ishte një lëvizje e rrezikshme, por ajo që ndodhi më pas ndryshoi rrjedhën e historisë.

Përgjegjësia e komandantëve: Një betejë kundër kohës

U caktuan njësitë, komandantët dhe ushtarët që vullnetarisht do të hynin në një rrethim të rrezikshëm. Disa komandantë, megjithatë, u tërhoqën duke argumentuar se furnizimi logjistik dhe pozicionet e largëta nga baza e UÇK-së në Mateç, Hotël, Likovë dhe Sllupçan e bënin qëndresën shumë të vështirë. Në këtë kontekst, Komandant Hoxha, i njohur për përvojën e tij në betejat e para të UÇK-së në Tanushë, u thirr të marrë përsipër hyrjen në Haraçinë.

Planifikimi i fshehtë: Nga Mateçi në Haraçinë

Pas konsultimeve me komandantët lokalë, Komandant Teli dhe Arushë, u vendos që njësitë të niseshin nga Hotël në mbrëmje dhe të arrinin fshehtas në Haraçinë. Pas dy ditësh, një grup i vogël, duke përfshirë edhe Komandant Hoxha, u transportua në vendin e quajtur “Vllaigrob”, nga ku vazhduan fshehtas drejt fshatit. Organizimi i strukturave ushtarake dhe pozicionimi i armatimit të rëndë, si top pa dridhje dhe DShK 12.7 mm, u bë në shtëpinë e bacës Xhezë.

Beteja e tre ditëve: Lufta kundër të gjitha parimeve

Fatkeqësisht, forcat maqedonase i vunë re hyrjen e UÇK-së në Haraçinë në mëngjesin e parë. UÇK-ja ishte rrethuar nga katër anët, ndërsa sulmet nga ajri me helikopterë dhe avionë “Suhoj” nuk pushuan asnjë moment. Në mëngjesin e parë të betejës, forcat maqedonase nisën një sulm të fuqishëm me granata, artileri, tanke dhe njësitë speciale.

Sulmet e papritura dhe mrekullia e ajrit të pastër

Para se të lindte dielli, forcat maqedonase sulmuan nga rruga e Likovës me një sasi të madhe të armatimit të rëndë. Në të njëjtën kohë, u nis edhe një sulm tjetër nga rruga kryesore që lidhte Haraçinë me Shkupin. Në këtë situatë kritike, UÇK-ja nuk kishte kohë të mjaftueshme për të organizuar strukturat ushtarake në mënyrë të përsosur, duke përfshirë edhe fortifikimin e rovave, bunkerave dhe pozicionimin e armatimit.

Një nga momentet më të rrezikshme erdhi kur forcat maqedonase përdorën gaz helmues kundër pozicioneve të UÇK-së. Por, sipas dëshmitarëve, një erë e fuqishme e pastroi ajrin brenda disa minutash, duke i dhënë mundësi luftëtarëve shqiptarë të vazhdojnë luftën.

Fitimi i betejës: Një fitore e pranuar ndërkombëtarisht

Pavarësisht se ishin të rrethuar dhe të tejkaluar në armatim, luftëtarët e UÇK-së qëndruan stoikë për tre ditë. Me vetëm 240 ushtarë dhe armatim këmbësorie, ata rezistuan kundër një shteti të armatosur me tanka, helikopterë, avionë dhe njësitë speciale. Sulmet vazhdimisht u intensifikuan, por UÇK-ja nuk u lëviz nga pozicionet e saja.

Ndërhyrja e NATO-s dhe fundi i luftës

Më në fund, një delegacion i NATO-s, duke përfshirë edhe Pieter Feith, u takua me Komandant Hoxha dhe i dha ultimatum: “Mori fund lufta, sepse më tej nuk do t’ju lejojmë luftime. Tani do të fillojnë bisedimet për paqe.” Forcat maqedonase pranuam ndaljen e luftës, duke i dhënë fund një nga betejave më të rëndësishme të luftës së 2001.

Trimat që mbijetuan: Një fitore e krenarisë shqiptare

Beteja e Haraçinës mbeti në historinë e luftës si një nga momentet më të rëndësishme. UÇK-ja nuk kishte asnjë ushtar jo-shqiptar në radhët e saj, përveç atyre nga Kosova, Shqipëria, Lugina e Preshevës dhe Ilirida. Fitimi i këtij beteje solli një ndryshim të madh në marrëveshjen për paqe që u nënshkrua më pas.

Sot, Komandant Hoxha dhe luftëtarët e tjerë që mbijetuan janë të njohur si heronj të kombit. Megjithë komplotet dhe atentatet që u organizuan kundër tyre, ata qëndruan të palëkundur për nderin e tyre dhe të popullit shqiptar.

“Allahu i shpërbleft të gjithë dëshmorët e këtij beteje të pabarabartë, të cilët mundën gjithë gjeneralët e një shteti.”

Burimi i lajmit: lajmpress.org
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.