Ukraina mund të bëhet anëtare e asociuar e BE-së ndërsa Ballkani Perëndimor merr status vëzhgues

Propozim i Kancelarit gjerman për statusin e asociuar të Ukrainës në BE

Kancelari gjerman, Friedrich Merz, ka propozuar një model të ri integrimi për Ukrainën në strukturat e Bashkimit Evropian, duke e paraqitur atë si një hap të ndërmjetëm drejt anëtarësimit të plotë. Sipas këtij plani, Ukraina do të merrte statusin e “anëtare të asociuar”, një formë e re që do t’i lejonte zyrtarëve ukrainas të marrin pjesë në samitet e BE-së dhe në takimet ministrore, megjithëse pa të drejtë vote.

Në një letër të drejtuar liderëve të BE-së, të cilën e ka bërë publike Reuters, Merz ka theksuar se koha për vonesa ka mbaruar dhe se integrimi i Ukrainës duhet të vazhdojë me zgjidhje inovative. Letra, e cila u adresua presidentit të Këshillit Evropian, Antonio Costa, presidentes së Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, dhe presidentit të Qipros, Nikos Christodoulides, përmban një mesazh të qartë: “Tani është koha që integrimi i Ukrainës në BE të vazhdojë me guxim përmes zgjidhjeve inovative.”

Hapat e planit gjerman për Ukrainën

Sipas propozimit, Ukraina do të kishte të drejtën të emëronte një komisioner evropian pa portofol (pa të drejtë vote), si dhe përfaqësues të asociuar në Parlamentin Evropian, gjithashtu pa të drejtë vote. Për më tepër, ajo do të mund të merrte pjesë në mbledhjet e rëndësishme të BE-së, duke u lehtësuar kështu procesi i integrimit gradual.

Ndërkohë, Ukraina do të vazhdonte të zbatojë reforma të brendshme thelbësore, duke përfshirë përmirësimin e sundimit të ligjit dhe mbrojtjen e të drejtave të pakicave. Ky model nuk do të ishte një anëtarësim i plotë, por një hap i ndërmjetëm që do të lehtësonte rrugën drejt integrimit të plotë në të ardhmen.

Statusi i ulët për vendet e Ballkanit Perëndimor

Ndryshe nga Ukraina, vendet e Ballkanit Perëndimor, duke përfshirë edhe Kosovën, do të merrnin një status më të ulët – atë të vëzhguesit në institucionet e BE-së. Sipas planit, këto vende do të mund të merrnin pjesë në seanca të përbashkëta të Komisionit Evropian ose Parlamentit Evropian, por pa të drejtë vote.

Një zyrtar gjerman ka shpjeguar se ky model do t’i mundësonte vendeve të Ballkanit Perëndimor një qasje më të madhe në programet e BE-së dhe në sektorët e tregut të përbashkët. Gjithashtu, ato do të inkurajoheshin të vazhdojnë me reformat e brendshme, duke u afruar gradualisht me standartet e BE-së.

Reagimet dhe diskutimet në BE

Propozim i Merzit ka hyrë në diskutime intensive midis liderëve evropianë. Gjatë një samiti joformal në Qipro në muajin prill, ai kishte diskutuar këtë model me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky dhe me liderë të tjerë të BE-së. “Qëllimi im është që së shpejti të arrihet një marrëveshje”, ka shkruar Merz në letër, duke theksuar se ky nuk është një anëtarësim i lehtësuar, por një strategji e ndërmjetme për të shpejtuar procesin.

Gjatë ditëve të fundit, pesë shtete anëtare të BE-së kanë propozuar një model të ngjashëm të integrimit “hap pas hapi” për vendet e Ballkanit Perëndimor. Kjo tregon se ka një mbështetje të gjerë për një qasje më fleksibël ndaj integrimit të vendeve në Ballkan, duke u mundësuar atyre të përparojnë gradualisht drejt anëtarësimit të plotë.

Perspektiva për të ardhmen e integrimit evropian

Nëse ky propozim do të miratohet, ai do të shënojë një kthesë të rëndësishme në mënyrën se si BE-ja trajton vendet që dëshirojnë të bashkohen. Për Ukrainën, ky status i asociuar do të ishte një mbështetje e rëndësishme në luftën kundër agresionit rus, ndërsa për vendet e Ballkanit Perëndimor, statusi i vëzhguesit do të ishte një hap i parë drejt integrimit të plotë.

Në një kontekst më të gjerë, ky model mund të shërbejë si një shembull për integrimin e vendeve të tjera që kanë nevojë për një afrim progresiv me BE-në. Gjithsesi, sfidat mbeten të mëdha, duke përfshirë zgjidhjen e konflikteve të brendshme dhe përmirësimin e kornizës ligjore në vendet kandidate.

Një gjë është e qartë: BE-ja po përpiqet të gjejë një balancë midis shpejtësisë dhe kujdesit, duke u mundësuar vendeve të ndryshme të avancojnë në rrugën e tyre drejt Evropës së bashkuar.

Burimi i lajmit: ina-online.net
Shënim: Ky material është përpunuar për qëllime informimi nga Portali lajme.mk.